Kruchoróżkowate / Czernidłakowate
Psathyrellaceae Vilgalys, Moncalvo & Redhead
Saprotrofy glebowe i kompostowe. Blaszki gęste, ulegające stopniowemu samostrawieniu (delikwescencji) od dołu ku górze.
🔬 Kluczowe cechy diagnostyczne rodziny
- 1 Autoliza kapelusza – czernienie i rozpływanie się w czarną ciecz
- 2 Czarny wysyp zarodników
- 3 Wydłużony, walcowaty kapelusz u młodych okazów
Terenowa zasada bezpieczeństwa
Czernidłak kołpakowaty jest jadalny za młodu. Czernidłak pospolity zawiera koprynę – blokuje rozkład alkoholu w wątrobie, powodując ciężkie zatrucie po wypiciu piwa lub wina nawet do 72h po posiłku!
🍄 Gatunki z rodziny Kruchoróżkowate / Czernidłakowate (12)
Wszystkie rodziny →
Czernidłak kołpakowaty
Coprinus comatus
Kapelusz walcowaty, wysoki, śnieżnobiały, pokryty wełnistymi, odstającymi łuskami. Na trzonie ruchomy pierścień. KROK DIAGNOSTYCZNY: z wiekiem dolny brzeg kapelusza czernieje i ulega samostrawieniu (rozpływa się w czarny płyn - atrament). Jadalny tylko czysto biały!
Czernidłak pospolity
Coprinopsis atramentaria
Kapelusz popielatoszary lub szarobrązowy, dzwonkowaty, drobno prążkowany. Rośnie kępami przy pniakach i żyznej ziemi. Z wiekiem rozpływa się w czarną maź.
Kruchówka piaskowa
Psathyrella candolleana
Drobny, kruchy grzyb rosnący gromadnie na resztkach drewna w parkach i ogrodach. Kapelusz miodowożółty, wysychający do kredowobiałego, z resztkami białej osłony na brzegu.
Czernidłak błyszczący
Coprinellus micaceus
Tworzy gęste kępy na spróchniałych pniakach drzew liściastych. Kapelusz ochrowobrązowy, promienisto bruzdowany, posypany błyszczącymi ziarenkami miki.
Czernidłak gromadny
Coprinellus disseminatus
Występuje masowo w setkach osobników obrastających stare pniaki. Maleńkie dzwonkowate kapelusiki (do 1,5 cm), kremowoszare, żebrowane.
Czernidłak srokaty
Coprinopsis picacea
Ciepłolubny grzyb lasów bukowych na wapieniach. Kapelusz ciemnobrązowy do smołowoczarnego z dużymi, białymi, wełnistymi łatami osłony (przypomina upierzenie sroki lub dzięcioła).
Czernidłak śnieżnobiały
Coprinopsis nivea
Rośnie na odchodach roślinożerców na pastwiskach. Cały śnieżnobiały, pokryty mączystym, kredowym nalotem.
Kruchaweczka stożkowata
Parasola conopilus
Wyrasta w parkach, przydrożach i lasach na ściółce z gałązek i liści. Kapelusz wysoki, paraboliczno-stożkowaty, ciemnobrązowy, po wyschnięciu ochrowy.
Kruchaweczka kępkowa
Psathyrella piluliformis
Rośnie w gęstych wiązkach na butwiejących pniach drzew liściastych późną jesienią. Ciemnobrązowy kapelusz wysychając jaśnieje do ochrowego.
Kruchaweczka bruzdowana
Parasola plicatilis
Drobny grzyb trawnikowy przypominający miniaturowy, plisowany parasol przeciwdeszczowy. Szary, niemal przezroczysty kapelusik.
Kołpaczek sianokosowy
Panaeolina foenisecii
Niezwykle pospolity na trawnikach miejskich i pastwiskach. Kapelusz półkulisty do stożkowatego, cynamonowobrązowy z ciemniejszym pasem brzeżnym. Blaszki nakrapiane.
Kołpaczek jajowaty
Panaeolus semiovatus
Rośnie na łajnie bydlęcym i końskim na pastwiskach górskich i nizinnych. Kapelusz trwale jajowaty, kremowo-gliniasty, gładki i lśniący. Trzon z pierścieniem.