Przejdź do treści
JakiToGrzyb

Opieńka żółtawa

Armillaria gallica

Jadalny
Jadalny
Wymaga obróbki
Wymaga obróbki
Na surowo trujący
Na surowo trującyOcena autora źródła.

Ustaw lokalizację, żeby zobaczyć dane dla swojego regionu.

Pospolity grzyb nadrzewny o kapeluszu 3–10 cm (do 12 cm), barwy żółtoochrowej, różowobrązowej lub brązowej, pokrytym drobnymi, ciemniejszymi łuseczkami skupionymi zwłaszcza na środku wokół niskiego garbka. Brzeg kapelusza u starszych okazów jest prążkowany. Blaszki białawe, z wiekiem cielistobrązowe, przyrośnięte ząbkiem lub lekko zbiegające. Trzon ma 4–12 cm długości i 0,8–2 cm grubości, ku dołowi jest wyraźnie maczugowato lub bulwiasto pogrubiony (do 3 cm), z żółtymi resztkami osłony i czarnymi ryzomorfami u nasady. Pierścień jest włóknisto-wełnisty, białawy z żółtym brzegiem, z wiekiem często zanikający. Miąższ białawy, twardy, sprężysty, o ściągającym smaku. Rośnie jesienią na drewnie i korzeniach drzew liściastych, rzadziej iglastych. Na surowo trujący.

Rozpoznawanie, siedlisko i najważniejsze różnice.

Grzybiarz

Budowa owocnika

Typ budowy
Owocnik ma kapelusz i trzon.

Kapelusz

Kształt
Kapelusz może mieć kształt płaski; u młodych owocników — stożkowaty.
Pokrycie
Powierzchnię kapelusza pokrywają łuski, ciemnobrązowe.
Powierzchnię środka kapelusza pokrywają łuski, szarobrązowe.
Powierzchnię brzegu kapelusza pokrywają łuski, żółtawe lub białawe.
Lepkość i śluzowatość
Powierzchnia kapelusza jest lepka.
Kolor
Kapelusz może być brązowy, a u młodych owocników może być brązowy lub różowobrązowy.
Ułożenie brzegu
U młodych owocników brzeg kapelusza jest podwinięty.
Średnica
Kapelusz może mieć średnicę od 25 do 100 milimetrów.
Środek
Kapelusz ma garbek.

Spód kapelusza

Typ
Hymenofor ma budowę blaszkową.

Blaszki przy trzonie

Połączenie z trzonem
Blaszki są przyrośnięte do trzonu.
Profil przy trzonie
Blaszki są wycięte przy trzonie.
Szerokość przyrośnięcia hymenoforu
Blaszki są szeroko przyrośnięte.
Zbieganie hymenoforu po trzonie
Blaszki mogą zbiegać po trzonie lub zbiegać ząbkiem.
Barwa
Hymenofor jest białawy.
Relacja barwy ostrza i powierzchni blaszki
Ostrze blaszki ma tę samą barwę co powierzchnia blaszki.
Rozstaw
Blaszki są blisko rozstawione.
Blaszeczki
Stwierdzono obecność blaszeczek.

Trzon i podstawa

Kształt
Trzon jest walcowaty.
Podstawa
Podstawa trzonu może być maczugowata lub bulwiasta.
Kolor
Nad pierścieniem trzon może być biały, pod pierścieniem może być brązowy, a u podstawy może być szarawy.
Ukształtowanie powierzchni
Nad pierścieniem powierzchnia trzonu jest bruzdowana.
Pokrycie powierzchni
Powierzchnia trzonu jest włóknista. Elementy pokrycia trzonu mają barwę żółtą.
Długość
Trzon może mieć długość do 120 milimetrów.
Grubość
Trzon może mieć grubość do 30 milimetrów; może mieć grubość do 25 milimetrów.

Pierścień

Obecność
Pierścień występuje u tego gatunku.
Budowa
Pierścień może być włóknisty lub błoniasty.
Trwałość
Pierścień jest zanikający.
Barwa
Pierścień jest biały.
Pokrycie powierzchni
Brzeg pierścienia jest łuskowaty.
Grubość opisowa pierścienia
Pierścień jest cienki.

Miąższ

Barwa
Miąższ jest białawy.
Twardość i zwartość
Miąższ jest twardy.
Smak
Może mieć cierpki, lekko cierpki lub lekko gorzki smak.
Sprężystość
Miąższ jest sprężysty.
Zmiana koloru
Po uszkodzeniu miąższ nie zmienia barwy.

Gdzie i kiedy rośnie

Siedlisko
Grzyb może występować w lasach liściastych lub w parkach.
Podłoże
Bezpośrednim podłożem wzrostu może być drewno zagrzebane.
Sposób wyrastania
Owocniki mogą wyrastać pojedynczo, w grupach lub kępkami.
Owocnikowanie
Owocniki mogą pojawiać się od sierpnia do listopada.
Obszar występowania
Potwierdzono występowanie w Polsce.

Jadalność i kuchnia

Jadalność
Jadalny
Wymagana obróbka
Wymaga obróbki
Spożycie na surowo
Na surowo trujący

Prawo

Handel
W Polsce nie figuruje w wykazie grzybów dopuszczonych do obrotu.
Ochrona
W Polsce nie figuruje w wykazie gatunków grzybów objętych ochroną.

Z czym można pomylić

1 / 2

FAQ

Czy opieńka żółtawa jest jadalna?

Tak, to smaczny grzyb jadalny, ale wymaga bezwzględnego obgotowania przez minimum 15–20 minut i odlania wody. Na surowo lub niedogotowana jest trująca.

Gdzie i na czym rośnie opieńka żółtawa?

Rośnie w lasach liściastych i mieszanych, na martwym drewnie, pniakach, gałęziach lub ściółce, często pozornie na ziemi z zagrzebanego drewna.

Czym różni się od opieńki miodowej?

Ma wyraźnie bulwkowato rozdętą podstawę trzonu z żółtawymi kłaczkami i delikatniejszy, pajęczynowaty lub wełnisty pierścień, często z żółtym odcieniem.

Kiedy przypada sezon na ten gatunek?

Owocniki pojawiają się zazwyczaj od późnego lata do późnej jesieni, najczęściej od września do listopada, pojedynczo lub w niewielkich wiązkach.

Czy opieńka żółtawa rośnie w wielkich kępach?

W przeciwieństwie do opieńki ciemnej, rzadziej tworzy gęste kępy. Częściej rośnie pojedynczo, w małych grupach lub luźnych wiązkach po kilka sztuk.

Czy grzybnia tego gatunku świeci w ciemności?

Tak, jej grzybnia oraz ryzomorfy wykazują zjawisko bioluminescencji i mogą emitować słabe, zielonkawe światło widoczne w całkowitym mroku.

Jakie są kulinarne zastosowania tego grzyba?

Po obgotowaniu doskonale nadaje się do marynowania w occie, smażenia, duszenia oraz jako składnik sosów i zup grzybowych.

Z jakimi trującymi grzybami można ją pomylić?

Można ją pomylić z trującą maślanką wiązkową, która ma gorzki smak i siarkowożółty miąższ, oraz ze śmiertelnie trującą hełmówką jadowitą.