Przejdź do treści
JakiToGrzyb

Lignopurchawka gruszkowata

Apioperdon pyriforme

JadalnyWyłącznie młode owocniki. Wyłącznie biała gleba.
JadalnyWyłącznie młode owocniki. Wyłącznie biała gleba.Ocena autora źródła. Wyłącznie młode owocniki. Wyłącznie biała gleba.

Ustaw lokalizację, żeby zobaczyć dane dla swojego regionu.

Lignopurchawka gruszkowata to pospolity grzyb nadrzewny, tworzący gęste grupy na martwym drewnie drzew liściastych i iglastych. Jej gruszkowate lub maczugowate owocniki osiągają 1,5–5 cm wysokości, początkowo są białawe, drobno brodawkowane, z wiekiem stają się ochrowobrązowe i gładkie. U podstawy widoczne są grube, białe sznury grzybni. Jest jadalna wyłącznie za młodu, gdy jej wnętrze pozostaje jednolicie białe i zwarte. Dawniej znana była powszechnie pod nazwą purchawka gruszkowata.

Rozpoznawanie, siedlisko i najważniejsze różnice.

Grzybiarz

Budowa owocnika

Typ budowy
Ma budowę gasteroidalną — zarodniki dojrzewają wewnątrz.
Wysokość
Może osiągać od 10 do 60 milimetrów wysokości.
Szerokość
Może osiągać od 10 do 35 milimetrów szerokości.
Kształt
Ma kształt gruszkowaty lub maczugowaty. Z góry bywa eliptyczny.

Górna część owocnika

Kształt
Ma kulistawy kształt.
Szerokość
Może osiągać od 20 do 40 milimetrów szerokości.

Dolna płonna część owocnika

Kształt
Zwęża się i stanowi niemal połowę wysokości owocnika.

Szczyt i ujście

Garbek
Czasem występuje szeroki, obłostożkowaty garbek.
Barwa garbka
Jest zwykle nieco ciemniejszy od otaczającego perydium.
Ujście
Ma nieregularny kształt.
Położenie ujścia
U dojrzałych owocników znajduje się na szczycie.

Perydium

Barwa
U młodych owocników ma barwę jasnoochrową lub bladoszarą, później brązową.
Faktura
Powierzchnia jest niemal gładka i omączona.
Konsystencja
U starych owocników ma papierowatą konsystencję.

Egzoperydium

Barwa
Ma barwę płoworudą lub tabaczkowobrązową. Początkowo ma barwę białawą, później jasnoszarobrązową, a następnie brązową.
Powierzchnia
Powierzchnia jest nieco ziarenkowata, wyraźniej ku podstawie. Początkowo pokrywają je liczne drobne brodawki, później powierzchnia łysieje.

Endoperydium

Barwa
Ma barwę jasnobrązową lub białawą. Początkowo ma barwę żółtawą, później czerwonobrązową.
Konsystencja
Ma papierowatą konsystencję.

Gleba

Barwa
Początkowo ma barwę białą. Później przybiera barwę oliwkową lub szarobrązową; inny opis podaje późniejszą barwę oliwkowobrązową.
Smak
Z wiekiem smak jest nieprzyjemny.
Konsystencja
Początkowo jest zwarta, później mięknie, a następnie staje się watowata.
Zapach
Zapach może być nieprzyjemny i przypominać woń gazu świetlnego.

Subgleba

Barwa
Początkowo ma barwę białawą, później kremową.
Budowa tkanki
Ma budowę komorowatą.

Pseudokolumella

Obecność
Występuje pseudokolumella.

Grzybnia u podstawy owocnika

Barwa
Sznury grzybni u podstawy owocnika mają barwę białą.

Gdzie i kiedy rośnie

Siedlisko
Grzyb może występować w lasach liściastych, w lasach iglastych, w lasach mieszanych lub w parkach i ogrodach.
Podłoże
Rozkładające się martwe drewno — przeważnie drzew liściastych, także drzew iglastych (kłody, pniaki i korzenie). Także drewno zagrzebane w ziemi.
Sposób wyrastania
Owocniki wyrastają kępkami.
Częstość
Gatunek jest pospolity.
Owocnikowanie
Owocniki mogą pojawiać się od czerwca do listopada.
Obszar występowania
Potwierdzono występowanie w Polsce.

Jadalność i kuchnia

Jadalność
JadalnyWyłącznie młode owocniki. Wyłącznie biała gleba.

Prawo

Ochrona
W Polsce nie podlega ochronie gatunkowej.
Handel
W Polsce nie jest dopuszczony do obrotu handlowego ani do produkcji przetworów grzybowych.

FAQ

Czy lignopurchawka gruszkowata jest grzybem jadalnym?

Tak, jest jadalna, ale wyłącznie wtedy, gdy owocniki są młode, a ich wnętrze jest całkowicie białe i zwarte. Po ściemnieniu miąższu grzyb nie nadaje się do spożycia.

Gdzie najczęściej rośnie lignopurchawka gruszkowata?

Wyrasta w lasach i parkach na próchniejącym drewnie pniaków i powalonych pni drzew liściastych oraz iglastych. Niemal zawsze tworzy bardzo liczne, gęste wiązki.

Dlaczego zmieniono nazwę z purchawki na lignopurchawkę?

Badania genetyczne wykazały odrębność tego gatunku. Nowy człon nawiązuje do nadrzewnego trybu życia na drewnie (lignum), co wyraźnie odróżnia go od purchawek naziemnych.

Czym lignopurchawka różni się od innych purchawek?

Jako jedyna pospolita purchawka rośnie bezpośrednio na drewnie, tworzy gęste kępy i ma u podstawy owocnika wyraźne, długie, białe sznury grzybni wrośnięte w podłoże.

Kiedy można spotkać lignopurchawkę gruszkowatą?

Owocniki pojawiają się zazwyczaj od lipca do listopada, a przy łagodnej pogodzie nawet w grudniu. Szczyt jej wysypu przypada na miesiące jesienne.

Jak rozpoznać, że owocnik nie nadaje się już do zjedzenia?

Przekrój owocnik wzdłuż. Jeśli wnętrze ma odcień żółtawy, oliwkowy lub brązowy, zaczęły dojrzewać zarodniki i grzyb jest niesmaczny oraz ciężkostrawny.

Jak rozsiewają się zarodniki lignopurchawki?

Dojrzały owocnik pęka na szczycie małym otworkiem. Krople deszczu lub dotyk zwierząt uderzają w elastyczną ściankę, wyrzucając chmurę pyłu zarodników na zewnątrz.

Z jakimi grzybami można pomylić lignopurchawkę gruszkowatą?

Można ją pomylić z purchawką chropowatą, która rośnie na ziemi i ma łatwo odpadające kolce, a także ze śmiertelnie trującymi młodymi muchomorami w stadium jajowatym.