Ядомы
Вызначце месцазнаходжанне, каб убачыць даныя для свайго рэгіёна.













Гарцібалет чырванаваты (Hortiboletus rubellus) — гэта невялікі, яркі грыб з сямейства баравіковых. Звяртае на сябе ўвагу ярка-чырвонай, малінава-чырвонай або цаглянай шапкай з замшавай, матавай паверхняй, якая з узростам бывае растрэсканай. Трубачкі жоўтыя, пасля пашкоджання злёгку сінеюць. Ножка стройная, жоўтая ўверсе і кармінава-чырвоная дадолу. Мякаць у шапцы бледна-жоўтая, а ў аснове ножкі змяшчае характэрныя аранжава-чырвоныя кропачкі, якія служаць важнай апазнавальнай прыкметай.
Распазнаванне, месцапражыванне і найважнейшыя адрозненні.
Грыбнік
Будова пладовага цела
- Тып будовы пладовага цела
- Тып будовы пладовага цела: Шапка, ножка.
Шапка
- Форма капялюшыка
- у маладых пладовых цел: Форма капялюшыка: паўшарападобны.
- Рэльеф паверхні капялюшыка
- у старых пладовых цел: Рэльеф паверхні капялюшыка: гладкі.
- Покрыва капялюшыка
- у маладых пладовых цел: Покрыва капялюшыка: замшавая.
- Бляск паверхні капялюшыка
- Бляск паверхні капялюшыка: матавы.
- Узор расколін паверхні
- у сухім стане: Узор расколін паверхні: патрэсканая на няроўныя ўчасткі.
у сухім стане, у старых пладовых цел: Узор расколін паверхні: патрэсканая на няроўныя ўчасткі. - Колер капялюшыка
- у спелых пладовых цел: Колер капялюшыка: чырвона-карычневы.
- Профіль краю капялюшыка
- Профіль краю капялюшыка: востры.
- Дыяметр капялюшыка
- Дыяметр капялюшыка складае 20–150 mm.
- Аддзяляльнасць скуркі капялюшыка
- Аддзяляльнасць скуркі капялюшыка: не здымаецца.
Ніз шапкі
- Тып гіменафора
- Тып гіменафора: трубачкі.
Трубачкі каля ножкі
- Прымацаванне гіменафора да ножкі
- Прымацаванне гіменафора да ножкі: прырослы да ножкі (трубачкі).
- Форма пор
- Форма пор: вуглаватыя.
- Колер пор пасля пашкоджання
- Колер пор пасля пашкоджання: сіні (пачатак рэакцыі).
потым: Колер пор пасля пашкоджання: карычняваты (пазнейшая фаза).
Ножка і аснова
- Становішча ножкі
- Становішча ножкі: цэнтральны.
- Форма ножкі
- Форма ножкі: цыліндрычны або верацёнападобны.
Форма ножкі: цыліндрычны. - Аснова ножкі
- Аснова ножкі: звужаецца.
- Колер ножкі
- у верхняй частцы ножкі: Колер ножкі: бледна-жоўты.
- Покрыва паверхні ножкі
- Покрыва паверхні ножкі: валакністая (чырванаватае покрыва).
- Унутраная будова ножкі
- Унутраная будова ножкі: суцэльны.
- Кансістэнцыя ножкі
- Кансістэнцыя ножкі: валакністы.
- Даўжыня ножкі
- Даўжыня ножкі: 20–120 mm.
- Дыяметр ножкі
- Дыяметр ножкі: 4–35 mm.
- Выгіб ножкі
- Выгіб ножкі: звілістая.
- Укараненне ножкі
- Укараненне ножкі: кораняпадобна падоўжаны.
Мякаць
- Колер мякаці
- Колер мякаці: бледна-жоўты.
Колер мякаці: бледна-ружовы (у мякаці, пад скуркай). - Шчыльнасць мякаці
- у маладых пладовых цел: Шчыльнасць мякаці: шчыльны.
- Смак мякаці
- Смак мякаці: слабы.
Смак мякаці: кіслы, слабы. - Пах мякаці
- Пах мякаці: грыбны, фруктовы або прыемны.
Пах мякаці: грыбны.
Дзе і калі расце
- Месцапражыванне
- Месцапражыванне: лісцевы лес.
Месцапражыванне: лісцевы лес або парк.
Месцапражыванне: сад, парк, луг, узбочча, узлесак, хмызнякі або змешаны лес. - Субстрат
- Субстрат: глеба або падсцілка.
- Характар росту пладовых цел
- Характар росту пладовых цел: паасобку або невялікімі групамі.
- Перыяд плоданашэння
- Пладовыя целы з’яўляюцца з чэрвеня да жніўня.
- Арэал распаўсюджання
Ядомасць і кулінарыя
- Ядомасць
- Ядомы
Права
- Ахова
- У Польшчы від не падлягае відавой ахове.
- Гандаль
- У Польшчы від не дапушчаны да гандлю або вытворчасці грыбной прадукцыі.
З чым можна паблытаць
Hortiboletus bubalinus
Асноўныя адрозненні
Hortiboletus bubalinus адрозніваецца больш выразным і моцным пасіненнем мякаці, пастаянна прысутнай ружаватай зонай пад скуркай шапкі, больш светлым краем шапкі, які выцвітае, а таксама адсутнасцю або мізэрнай колькасцю аранжава-чырвоных кропак у аснове ножкі. Пад мікраскопам характарызуецца больш выцягнутымі спорамі з сярэднім каэфіцыентам Q не менш за 2,5. Канцавыя клеткі скуркі шапкі ў H. bubalinus карацейшыя, шырэйшыя і выразна інкруставаныя (сярэднія памеры калекцыі: 20,6–36,8 × 10,1–16,3 µm, пры Q роўным 2,31 ± 0,66).
Hortiboletus engelii
Асноўныя адрозненні
Hortiboletus engelii не дэманструе адначасовай, інтэнсіўна-чырвонай афарбоўкі маладой шапкі і ніжняй часткі ножкі; вонкавая паверхня асновы яго ножкі не чырвоная, хоць унутры мякаці могуць прысутнічаць аранжава-чырвоныя кропкі. Канцавыя элементы скуркі шапкі ў H. engelii умерана або моцна інкруставаныя, а сярэдні каэфіцыент Q спор перавышае 2,2 (або пры меншым Q сярэдняя шырыня спор не перавышае 6 µm). У H. rubellus маладыя пладовыя целы спалучаюць чырвань шапкі з чырванню ніжняй часткі ножкі, а гіфы скуркі пераважна гладкія або толькі злёгку інкруставаныя.
FAQ
Ці ядомы гарцібалет чырванаваты?
Так, гэта ядомы грыб, хоць мае пасярэдні смак і хутка мякчэе. З гэтай прычыны ён рэдка становіцца галоўнай мэтай грыбнікоў.
Ці сінее гэты грыб пасля пашкоджання?
Так, яго жоўтыя трубачкі і мякаць пасля націскання або разрэзу слаба і павольна набываюць блакітнаватае адценне.
Якая прыкмета ў мякаці дазваляе ўпэўнена яго распазнаць?
У аснове ножкі пасля разрэзу бачныя характэрныя дробныя кропкі моркаўкава-чырвонага колеру.
У якіх месяцах яго можна сустрэць?
Пладовыя целы з'яўляюцца з ліпеня па кастрычнік, звычайна пасля цёплых, багатых дажджоў у другой палове лета.
З якімі дрэвамі ён часцей за ўсё суіснуе?
Уступае ў мікарызу з лісцевымі дрэвамі, перш за ўсё з дубамі, ліпамі, грабамі і букамі.
Чаму ён рэдка трапляе ў кошыкі грыбнікоў?
Галоўным чынам з-за невялікіх памераў, мякчэючай мякаці, а таксама частага і хуткага пашкоджання пладовых цел лічынкамі.
Дзе яго лягчэй за ўсё знайсці?
Часта расце ў гарадскіх парках, скверах, садах і па краях светлых лісцевых лясоў.
Ці можна пераблытаць яго з атрутнымі відамі?
Нявопытныя збіральнікі могуць пераблытаць яго з сатанінскім баравіком, які, аднак, мае больш масіўную ножку і сетачку.
Адкуль паходзіць сучасная родавая назва Hortiboletus?
Ад лацінскага слова «hortus» (сад), што адсылае да частага вырастання пладовых цел на газонах і ў парках.
Як найлепш прыгатаваць гэты від?
Найлепш ён падыходзіць у якасці дадатку да страў з розных грыбоў або соусаў пасля папярэдняга стараннага адварвання ці абсмажвання.
Аматар
Ніз шапкі
- Даўжыня трубачак
- Даўжыня трубачак: да 12 mm.
Назвы і гісторыя
- Obowiązująca nazwa krajowa
- Parkogrzybek czerwonawy
- Obowiązująca nazwa taksonomiczna
- Hortiboletus rubellus
- Dawne nazwy krajowe
- Podgrzybek czerwonawy
Назіранні дома
Адбітак спораў
- Патрэбныя матэрыялы
- свежая, спелая шапка, аркуш паперы, шклянка або місачка, вада
- Час
- 2–24 h
- Выкананне
- Пакладзі шапку ніжнім бокам на паперу.
- Дадай кроплю вады наверх і накрый.
- Праз 2–24 гадзін падніміце шапку і агледзьце асадак.
Што шукаць
- Колер споравага адбітка
- Колер споравага адбітка: карычневы.
- Адценне споравага адбітка
- Адценне споравага адбітка: аліўкава-карычневы.
Пад мікраскопам
- Патрэбныя матэрыялы
- светлавы мікраскоп, прадметнае і покрыўнае шкельцы, іголка, вада, споры з адбітка
- Выкананне
- Перанясі іголкай крыху адбітка на шкельца.
- Дадай кроплю вады, накрый шкельцам і разгледзь споры.
Што шукаць
- Форма споры
- Форма споры: верацёнападобны. Форма споры: эліпсоідны.
- Паверхня споры
- Паверхня споры: гладкі. Паверхня споры: гладкі.
- Памеры споры
- Даўжыня 7–17 µm, шырыня 4–7 µm.
Памеры параўноўвай пасля каліброўкі шкалы мікраскопа.
Экалогія і распаўсюджванне
- Лісцевыя дрэвы ў наваколлі
- Лісцевыя дрэвы ў наваколлі: дуб, каштан ядомы, бук або ліпа.
Лісцевыя дрэвы ў наваколлі: дуб.
Лісцевыя дрэвы ў наваколлі: бук.
Лісцевыя дрэвы ў наваколлі: граб.
Лісцевыя дрэвы ў наваколлі: ліпа. - Мікарызныя партнёры
- Агульная сувязь віду: Мікарызныя партнёры: Quercus (агульны пералік партнёраў).
Агульная сувязь віду: Мікарызныя партнёры: Fagus (агульны пералік партнёраў).
Агульная сувязь віду: Мікарызныя партнёры: Tilia (агульны пералік партнёраў).
Некулінарнае ўжыванне
З-за невялікіх памераў і схільнасці да чарвівасці грыб не мае гаспадарчага значэння. Ён выконвае важную экалагічную функцыю як мікарызны партнёр лісцевых дрэў, спрыяючы кругаабароту элементаў у глебе. Для аматараў мікалогіі і макрафатаграфіі ён уяўляе сабой каштоўны аб'ект дзякуючы фотагенічнай, яскравай афарбоўцы. Дыягнастычнай асаблівасцю з'яўляецца наяўнасць дробных, моркаўкава-чырвоных кропак у мякаці асновы ножкі, што палягчае яго адрозненне пад лупай ад падобных відаў.
Гісторыя і культура
Від быў апісаны ў XIX стагоддзі Юліусам Вінцэнтам фон Кромбхольцам як Boletus rubellus. На працягу многіх гадоў польскія грыбнікі ведалі яго пад традыцыйнай назвай падгрыб чырванаваты. Аднак філагенетычныя даследаванні XXI стагоддзя выявілі адметнасць гэтай эвалюцыйнай лініі, перанёсшы яго спачатку ў род Xerocomellus, а канчаткова — у Hortiboletus. Родавая назва адсылае да садоў і паркаў (hortus), адлюстроўваючы прыхільнасць пладовых цел да змененых чалавекам месцапражыванняў.
Ядомасць і бяспека
З'яўляецца ядомым грыбам, але з пасярэднімі смакавымі якасцямі. Мякаць хутка становіцца мяккай і вадзяністай, а пладовыя целы часта масава засяляюцца лічынкамі насякомых і паражаюцца цвіллю Hypomyces chrysospermus. Перад спажываннем патрабуе тэрмічнай апрацоўкі. Яго забаронена збіраць у гарадскіх зонах, каля ажыўленых дарог або на ўгноеных газонах, дзе ён назапашвае цяжкія металы. Пачаткоўцам-грыбнікам варта сцерагчыся памылак з атрутным сатанінскім або пурпурным баравіком.
Месцапражыванне і сустракальнасць
З'яўляецца з ліпеня па кастрычнік, найбольш шчодра пад канец лета. Аддае перавагу ўрадлівым, вільготным глебам і ўмеранаму клімату. Ахвотна расце на антрапагенных тэрыторыях: у гарадскіх парках, прысядзібных садах, зарасніках і па краях газонаў, хоць сустрэць яго можна і ў асветленых лісцевых лясах. Утварае мікарызу перш за ўсё з дубамі, ліпамі, букамі і грабамі. Пладовыя целы вырастаюць паасобку або невялікімі, разрэджанымі групамі пасля багатых дажджоў.
Даследчык
Ядомасць і кулінарыя
Ustalenia źródłowe: jadalność, spożycie i wykorzystanie
- Ядомасць
- Ядомы
Źródło oznaczenia.
Karel Tejkal, Česká mykologická společnost: Xerocomellus rubellus · Kuchyňské využití: Hřib červený je jedlá houba podobných kvalit jako hřib žlutomasý (Xerocomellus chrysenteron).
Marek Snowarski: Hortiboletus rubellus · jadalne czy trujące?: Jadalny, ale niskiej wartości.
Навуковыя назвы і таксанамія
- Цяперашняя навуковая назва
Hortiboletus rubellus
Podgrzybek czerwonawy należy do rodziny borowikowatych (Boletaceae). Współczesna rewizja europejskich i lewantyńskich przedstawicieli rodzaju Hortiboletus z 2025 roku przyjmuje jako obowiązującą nazwę Hortiboletus rubellus (Krombh.) Simonini, Vizzini & Gelardi 2015. Jej bazonimem jest Boletus rubellus Krombh. 1836. Sam rodzaj Hortiboletus wyodrębniono w 2015 roku z rodzaju Xerocomellus, a gatunkiem typowym ustanowiono właśnie Boletus rubellus. W rewizji taksonomicznej przypisano mu identyfikator MycoBank MB551214.
Na tym samym typie nomenklatorycznym opiera się pięć historycznych kombinacji: Boletus rubellus Krombh. 1836, Suillus rubellus (Krombh.) Kuntze 1898, Leucobolites rubellus (Krombh.) Beck 1923, Tubiporus rubellus (Krombh.) S. Imai 1968 oraz Xerocomellus rubellus (Krombh.) Šutara 2008. Nie wszystkie ujęcia nazwy Xerocomus rubellus stanowią proste kombinacje tego bazonimu. Rewizja z 2025 roku traktuje nazwę Xerocomus rubellus Quél. 1896 [1895] jako odrębnie opisany takson i synonim heterotypowy. Wskazuje przy tym, że powszechnie powielana w literaturze kombinacja „Xerocomus rubellus (Krombh.) Quél.” nie została opublikowana w sposób ważny z powodu braku formalnego odwołania do bazonimu. Z kolei nazwa Boletus versicolor Rostk. 1844 oraz oparta na niej kombinacja Versipellis versicolor stanowią nieuprawnione homonimy.
Historyczne nazwy i dawne oznaczenia wymagają wyraźnego rozdzielenia. Nazwa odmiany var. flammeus odnosi się do odrębnego gatunku Hortiboletus flavorubellus, a nie do Hortiboletus rubellus w ścisłym ujęciu. Status taksonomiczny Xerocomus erubescens pozostaje nierozstrzygnięty, ponieważ nie uzyskano wiarygodnej sekwencji holotypu metodą Sangera; kolekcja JAM0224 pochodząca z tej samej miejscowości grupuje się wprawdzie z H. rubellus, lecz nie zastępuje formalnego zbadania typu. Nazwy Boletus sanguineus oraz Boletus rutilus zostały w nowoczesnej synonimice opatrzone znakiem zapytania jako niepewne. Dawne izraelskie doniesienie o znalezieniu Xerocomus rubellus z 1973 roku po rewizji zweryfikowano jako Xerocomellus redeuilhii. Żadnej z tych wątpliwości nie wolno rozstrzygać na podstawie samego czerwonego zabarwienia kapelusza czy zbliżonego brzmienia nazwy.
Межы таксона і абмежаванні вызначэння
Badania mikroskopowe prowadzi się na materiale zielnikowym rehydratowanym w wodzie, płynie L4 Mosera, 5% roztworze KOH lub 3% amoniaku, a także przy użyciu 1% czerwieni Kongo w roztworze amoniaku. Preparaty z wysuszonych tkanek maceruje się przez 5 minut w 5% KOH i bada pod powiększeniem 1000× z użyciem wyskalowanego okularu mikrometrycznego lub kamery cyfrowej. Zgodnie ze standardem rewizyjnym mierzy się co najmniej 31 dojrzałych zarodników oraz 31 elementów końcowych skórki kapelusza z każdej kolekcji. Skórkę kapelusza pobiera się w połowie promienia między środkiem a brzegiem, natomiast skórkę trzonu – w jego górnej lub środkowej części. Długość podstawek i cystyd wyznacza się od szczytu do przegrody bazalnej (bez sterygm), a szerokość w najszerszym miejscu.
Podstawki mają wymiary [17 pomiarów z 4 owocników i 4 kolekcji] (24,8–)33,9 ± 6,1(–46,3) × (7,8–)10,8 ± 1,3(–12,0) µm. Są maczugowate lub prawie maczugowate, hialinowe do żółtawych w 5% KOH, z kroplami oleju, przeważnie czterozarodnikowe, ze sterygmami o długości 3,1–5 µm. Basidiole mają zbliżone rozmiary i kształt cylindryczno-maczugowaty. Cheilocystydy na ostrzach porów mierzą [17/4/4] (26–)33,8 ± 7,0(–43,8) × (8,7–)9,3 ± 0,4(–10,0) µm; są dość liczne, smukłe, brzuszno-wrzecionowate, z wydłużoną prostą lub zakrzywioną szyjką i tępym szczytem, bez inkrustacji na zewnątrz ściany. Pleurocystydy występują rzadziej na powierzchni rurek i mierzą [10/2/2] (21,9–)37,8 ± 10,2(–51,3) × (6,0–)8,4 ± 0,7(–11,3) µm. W zbadanym materiale nie stwierdzono obecności pseudocystyd.
Trama hymenoforu jest dwustronna, o budowie pośredniej między typem Phylloporus a typem Boletus. Strzępki boczne są słabo rozbieżne, gęsto ułożone i niezżelatynizowane; warstwa środkowa składa się z równoległych strzępek silnie chłonących czerwień Kongo. Skórka kapelusza ma strukturę physalo-palisadodermy zbudowanej z członowanych strzępek. Elementy końcowe wykazują dużą różnorodność kształtów: bywają szerokocylindryczne, cystydoidalne, maczugowate, butelkowate, żołędziowate lub rozwidlone, najczęściej z zaokrąglonym szczytem. Ich wymiary wynoszą [539/15/15] (21,4–)25,6 ± 4,2(–36,1) × (6,3–)8,6 ± 1,7(–12,1) µm, przy współczynniku Q = (2,03–)3,12 ± 0,55(–4,19), gdzie wartości skrajne oznaczają średnie poszczególnych kolekcji.
Komórki końcowe skórki kapelusza, zwłaszcza u młodych grzybów, są gładkie lub pokryte drobnym ziarnistym osadem; u ich podstawy niekiedy widoczna jest poprzeczna inkrustacja przypominająca prążki zebry. Komórki podkońcowe osiągają do 18 µm szerokości, bywają rozgałęzione i wyraźniej pokryte żółtobrązową inkrustacją. W warstwie podskórkowej obecny jest drobnoziarnisty żółty pigment. Skórka trzonu składa się z gładkich, hialinowych lub bladożółtych strzępek o szerokości 3–5 µm, miejscami tworzących strukturę caulohymenium. W górnej jednej trzeciej trzonu caulobasidia osiągają 30–50 × 8–15 µm, a caulocystydy 24–50 × 7–11 µm (z szyjkami do 30 µm długości). W miąższu podstawy trzonu występują nieliczne pomarańczowoczerwone kryształki wydzielin strzępkowych, które łatwo rozpuszczają się w 5% KOH. Strzępki tramy trzonu mają szerokość 4–13 µm i są nieamyloidalne. We wszystkich badanych tkankach brak jest sprzążek.
W tekście monografii w osobnym zdaniu charakteryzującym układ podłużny strzępek trzonu pojawił się zapis wymiaru „2–4 mm”. Wartość ta stanowi ewidentną omyłkę zecerską w druku jednostki i nie zastępuje prawidłowego pomiaru mikrometrycznego szerokości strzępek tramy trzonu, który wynosi 4–13 µm.
Reakcje makrochemiczne na świeżych owocnikach wykazują wyraźne zróżnicowanie: 20% roztwór wodorotlenku potasu (KOH) barwi kapelusz i hymenofor na czerwonobrązowo, miąższ kapelusza na różowo, a powierzchnię i wnętrze trzonu na jaskrawopomarańczowo (z ciemniejszym odcieniem ku podstawie). Roztwór 25% wodorotlenku amonu (NH₄OH) daje wynik ujemny lub słabo bladożółty we wszystkich częściach owocnika. Roztwór 10% siarczanu żelaza(II) (FeSO₄) wywołuje brudnozielone zabarwienie tkanek, najsilniejsze na hymenoforze. W monografii nie podano wyniku reakcji z kwasem siarkowym dla tego gatunku.
W badaniu wysuszonego materiału odczynnik Melzera powoduje słabą i nietrwałą amyloidalność miąższu trzonu oraz niekiedy tramy hymenoforu, natomiast większość tkanek reaguje silnie dekstrynoidalnie. W klasycznej próbie Imlera skrawek miąższu z podstawy trzonu o objętości około 1 mm³ poddaje się działaniu odczynnika Melzera przez 3 minuty, po czym wypłukuje wodzianem chloralu aż do zaniku żółtego zabarwienia; niebieskawe lub szaroniebieskie zabarwienie widoczne pod mikroskopem potwierdza reakcję amyloidową.
Diagnostyka molekularna Hortiboletus rubellus opiera się na analizie markerów ITS, LSU, tef1-α oraz rpb2, izolowanych z suszu przy użyciu zestawu NucleoSpin Plant II. W amplifikacji stosuje się startery ITS1F, ITS1, ITS4B i ITS4 (dla ITS), LR0R, LR5 i LR7 (dla LSU), EF1-983F i EF1-2218R (dla tef1-α) oraz bRPB2-6F i bRPB2-7R (dla rpb2). Warunki termocyklera dla ITS i LSU obejmują wstępną denaturację 95 °C przez 5 min, następnie 35 cykli: 95 °C przez 30 s, 53 °C przez 30 s (lub 55 °C dla par ze starterami ITS1F/ITS4B) i 72 °C przez 1 min, z końcowym wydłużaniem 72 °C przez 7 min. Dla genu tef1-α stosuje się 95 °C przez 3 min, 8 cykli: 98 °C/20 s, 60 °C/40 s, 72 °C/2 min, a następnie 36 cykli: 98 °C/20 s, 53 °C/1,30 min, 72 °C/2 min oraz wydłużanie 72 °C/10 min. Dla markera rpb2 procedura obejmuje 95 °C przez 5 min, 40 cykli: 95 °C/30 s, 58 °C/40 s, 72 °C/1 min i etap końcowy 72 °C przez 8 min.
W analizach filogenetycznych sekwencje ITS (opracowywane w programach Sequencher i CodonCode Aligner, z klonowaniem metodą TOPO TA) tworzą dla H. rubellus dobrze wyodrębniony klad ze wsparciem węzłów BS 97 i PP 0,97, siostrzany względem H. sinorubellus (BS 100, PP 1). Marker rpb2 nie zapewnia tak wyraźnego rozdzielenia. Różnica sekwencji ITS w stosunku do H. engelii wynosi około 9% (ponad 50 par zasad, wliczając insercje i delecje). W regionie ITS1 zidentyfikowano motywy powtórzeń AC o długości 14–26 pz oraz wewnątrzgenomowy polimorfizm do 2 par zasad (kolekcje GS1424 i KM000167799). Długość fragmentu ITS2 wynosi 165–170 par zasad w zależności od parametrów dopasowania.
W rewizji rodzaju z 2025 roku zbadano łącznie 242 kolekcje zielnikowe czterech taksonów, z czego 133 poddano sekwencjonowaniu. W analizach zestawiono 479 sekwencji pochodzących z 287 okazów, w tym 170 nowo uzyskanych sekwencji oraz 298 sekwencji pobranych z publicznych baz danych.
- Zakres ujęcia taksonomicznego
Hortiboletus rubellus, gatunek zaakceptowany w GBIF i rewizji rodzaju. Historyczny identyfikator bazy pozostaje bez zmiany; etykieta Rheubarbariboletus rubellus nie jest zatwierdzonym synonimem.
[11]
Назвы ў рэвізіі і атласах
Rewizja z 2025 r. oddziela homotypowe kombinacje oparte na Boletus rubellus Krombh. od synonimów heterotypowych i trzech nazw oznaczonych znakiem zapytania. Autorzy odrzucają cytat „Xerocomus rubellus (Krombh.) Quél.” jako błędną atrybucję; Xerocomus rubellus Quél. traktują jako osobno opisany takson o innym typie, zaliczany do synonimii H. rubellus.
ČMS prowadzi hasło pod nazwą Xerocomellus rubellus, a Snowarski pod Hortiboletus rubellus. Oba atlasy zachowują również dawny cytat Xerocomus rubellus (Krombh.) Quél.; jego obecność na stronie dokumentuje użycie nazwy, nie rozstrzyga poprawności nomenklatorycznej.
[1] [2] [23]Малекулярная трактоўка паводле H. rubellus
W analizie wielolokusowej H. rubellus tworzył klad terminalny ze wsparciem BS = 97 i PP = 0,97, siostrzany wobec chińskiego H. sinorubellus. Relacji siostrzanej nie odtworzyła analiza samego rpb 2. W porównaniu ITS najbliższym gatunkiem europejskim był H. engelii, z około 9% różnic, obejmujących ponad 50 pozycji nukleotydowych i indeli.
Autorzy wiążą trudność sekwencjonowania ITS metodą Sangera z powtórzeniami tandemowymi: krótkie powtórzenia AC w ITS1 mają 14–26 pz i wykazywały różnice do 2 pz w tym samym genomie; długości powtórzeń ITS2 zależały od parametrów dopasowania i wynosiły 166–167 lub 165–170 pz.
[1]Назвы, ужытыя для польскага матэрыялу
Przytoczone publikacje stanowiskowe z lat 2007, 2010, 2011 i 2025 podają wymienione kolekcje pod historycznym cytatem „Xerocomus rubellus (Krombh.) Quél.”. Jest to zapis nazwy użytej przez autorów przy materiale.
Wpisy GRej 41334, 45296 i 74674 mają oznaczenie „Xerocomus rubellus”, a ich odsyłacz atlasowy wskazuje Hortiboletus rubellus (Krombh.) Simonini, Vizzini et Gelardi.
[18] [19] [20] [17] [21] [15] [14] [16]Лабараторная дыягностыка
Dane ustrukturyzowane
Базідыі
Пражка
- Спражкі
- Спражкі: адсутны. [1]
Гіменіяльныя цыстыды
- Паверхня гіменіяльнай цыстыды
- Паверхня гіменіяльнай цыстыды: гладкі. [1]
- Колькасць цыстыд у пазначаным месцы
- Колькасць цыстыд у пазначаным месцы: рассеяныя. [1]
Колькасць цыстыд у пазначаным месцы: нячасты. [1] - Форма вяршыні гіменіяльнай цыстыды
- Форма вяршыні гіменіяльнай цыстыды: закруглены. [1]
- Даўжыня гіменіяльнай цыстыды
- Даўжыня гіменіяльнай цыстыды: 21,9–51,3 µm. [1]
Даўжыня гіменіяльнай цыстыды: 26–43,8 µm. [1] - Форма гіменіяльнай цыстыды
- Форма гіменіяльнай цыстыды: верацёнападобны. [1]
Форма гіменіяльнай цыстыды: верацёнападобны. [1] - Шырыня гіменіяльнай цыстыды
- Шырыня гіменіяльнай цыстыды: 6–11,3 µm. [1]
Шырыня гіменіяльнай цыстыды: 8,7–10 µm. [1] - Наяўнасць плеўрацыстыд
- Наяўнасць плеўрацыстыд: наяўны. [1]
Астатнія лабараторныя прыкметы
Скурка шапкі
- Перагародкі гіф скуркі
- Перагародкі гіф скуркі: з перагародкамі. [1]
Споры
- Сярэднія суадносіны даўжыні і шырыні споры
- Сярэднія суадносіны даўжыні і шырыні споры: 2,31 (стандартнае адхіленне: 0,12, сярэдняе значэнне). [1]
- Форма верхавіны споры
- Форма верхавіны споры: закруглены. [1]
- Колер спор пад мікраскопам
- Колер спор пад мікраскопам: саламяна-жоўтая. [1]
Колер спор пад мікраскопам: мядовага колеру. [1]
Колер спор пад мікраскопам: саламяна-жоўтая. [1]
Колер спор пад мікраскопам: мядовага колеру. [1] - Даўжыня споры
- Даўжыня споры: 7–17 µm. [23]
Даўжыня споры: 11,6 µm (стандартнае адхіленне: 0,6, сярэдняе значэнне). [1]
Даўжыня споры: 10,3–12,8 µm (дыяпазон сярэдніх значэнняў для збораў). [1]
Даўжыня споры: 10–13 µm. [2] - Наяўнасць ліпідных цельцаў
- Наяўнасць ліпідных цельцаў: наяўны. [1]
- Метахрамазія спор
- Метахрамазія спор: адмоўны. [1]
- Суадносіны даўжыні і шырыні споры
- Суадносіны даўжыні і шырыні споры: 2,07–2,59 (дыяпазон сярэдніх значэнняў для збораў). [1]
- Форма споры
- Форма споры: шырокаэліпсоідны. [1]
Форма споры: верацёнападобны. [1]
Форма споры: верацёнападобна-эліпсоідны. [1]
Форма споры: эліпсоідны. [1]
Форма споры: міндалепадобны. [1]
Форма споры: верацёнападобны. [2]
Форма споры: эліпсоідны. [23] - Паверхня споры
- Паверхня споры: гладкі. [1]
Паверхня споры: гладкі. [1]
Паверхня споры: гладкі. [2]
Паверхня споры: гладкі. [23] - Сіметрыя споры
- Сіметрыя споры: нераўнабаковы ў профілі. [1]
- Таўшчыня сценкі споры
- Таўшчыня сценкі споры: да 1 µm. [1]
Скурка ножкі
- Шырыня гіфаў скуркі ножкі
- Шырыня гіфаў скуркі ножкі: 3–5 µm. [1]
Трама гіменафора
- Тып трамы гіменафора
- Тып трамы гіменафора: білатэральная (прамежкавы паміж Boletus і Phylloporus). [1]
Матэрыял і метады даследаванняў
Мікраскапічныя даныя — крыніца і абмежаванні
Materiał: H. rubellus basidiospores[561/19/19]; reported mean of collection quotient averages, with SD of averages; revived dried material 5 min in 5%KOH at 1000×.
Zakres odczytu: Pełny tekst.
Ograniczenia: Not a quotient calculated from independent length/width extrema; no specimen pairing invented.
[1]- Вынікі, пададзеныя ў крыніцах — Даўжыня базідыі
- Materiał badania: H.rubellus basidia[17/4/4]:17structures,4basidiomes,4collections. Materiał ponownie nawodniony (przygotowanie opisano w Metodach): 24,8–46,3 µm [1]
Materiał badania: H.rubellus basidia[17/4/4]:17structures,4basidiomes,4collections. Materiał ponownie nawodniony (przygotowanie opisano w Metodach): Średnia długość podstawki w badanym materiale wynosi 33,9 mikrometra. [1] - Вынікі, пададзеныя ў крыніцах — Шырыня базідыі
- Materiał badania: H.rubellus basidia[17/4/4]:17structures,4basidiomes,4collections. Materiał ponownie nawodniony (przygotowanie opisano w Metodach): 7,8–12 µm [1]
Materiał badania: H.rubellus basidia[17/4/4]:17structures,4basidiomes,4collections. Materiał ponownie nawodniony (przygotowanie opisano w Metodach): Średnia szerokość podstawki w badanym materiale wynosi 10,8 mikrometra. [1] - Вынікі, пададзеныя ў крыніцах — Даўжыня споры
- Materiał badania: H.rubellus basidiospores[561/19/19]:561 structures,19basidiomes,19collections; source aggregate, not the whole-paper242collections. Materiał ponownie nawodniony (przygotowanie opisano w Metodach): Średnia długość zarodnika w badanym materiale wynosi 11,6 mikrometra (odchylenie standardowe: 0,6 mikrometra). [1]
Materiał badania: Source atlas aggregate spores; method,N and vouchers unreported. 10–13 µm [2]
Materiał badania: H.rubellus basidiospores[561/19/19]:561 structures,19basidiomes,19collections; source aggregate, not the whole-paper242collections. Materiał ponownie nawodniony (przygotowanie opisano w Metodach): Średnie długości zarodników z badanych kolekcji mogą wynosić od 10,3 do 12,8 mikrometra. [1]
Materiał badania: Source atlas aggregate spores; method,N and vouchers unreported. 7–17 µm [23] - Вынікі, пададзеныя ў крыніцах — Шырыня споры
- Materiał badania: H.rubellus basidiospores[561/19/19]:561 structures,19basidiomes,19collections; source aggregate, not the whole-paper242collections. Materiał ponownie nawodniony (przygotowanie opisano w Metodach): Średnie szerokości zarodników z badanych kolekcji mogą wynosić od 4,7 do 5,5 mikrometra. [1]
Materiał badania: Source atlas aggregate spores; method,N and vouchers unreported. 4–5 µm [2]
Materiał badania: H.rubellus basidiospores[561/19/19]:561 structures,19basidiomes,19collections; source aggregate, not the whole-paper242collections. Materiał ponownie nawodniony (przygotowanie opisano w Metodach): Średnia szerokość zarodnika w badanym materiale wynosi 5 mikrometrów (odchylenie standardowe: 0,2 mikrometra). [1]
Materiał badania: Source atlas aggregate spores; method,N and vouchers unreported. 4–7 µm [23]
Metody i zapisy źródłowe — H.rubellus basidiospores[561/19/19]:561 structures,19basidiomes,19collections; source aggregate, not the whole-paper242collections.; H.rubellus basidia[17/4/4]:17structures,4basidiomes,4collections.; H.rubellus cheilocystidia[17/4/4]:17structures,4basidiomes,4collections.; H.rubellus pleurocystidia[10/2/2]:10structures,2basidiomes,2collections.; H.rubellus terminal elements of pileipellis[539/15/15]:539structures,15basidiomes,15collections; collection means.; H.rubellus source description of stipe tissues; no independent cell N or universal voucher asserted.; H.rubellus source description of hymenophoral trama; no independent cell N or universal voucher asserted.; SEM of epitype MCVE31743; source does not report a separate SEM spore count.
Stan materiału: ponownie nawodniony.
Identyfikacja kropli: lipidowa (potwierdzona).
Materiał źródłowy: H.rubellus basidia[17/4/4]:17structures,4basidiomes,4collections.
Stan materiału: ponownie nawodniony.
Materiał źródłowy: H.rubellus cheilocystidia[17/4/4]:17structures,4basidiomes,4collections.
Stan materiału: ponownie nawodniony.
Materiał źródłowy: H.rubellus pleurocystidia[10/2/2]:10structures,2basidiomes,2collections.
Stan materiału: ponownie nawodniony.
Materiał źródłowy: H.rubellus terminal elements of pileipellis[539/15/15]:539structures,15basidiomes,15collections; collection means.
Stan materiału: ponownie nawodniony.
Materiał źródłowy: H.rubellus source description of stipe tissues; no independent cell N or universal voucher asserted.
Stan materiału: ponownie nawodniony.
Materiał źródłowy: H.rubellus source description of hymenophoral trama; no independent cell N or universal voucher asserted.
Stan materiału: ponownie nawodniony.
Materiał źródłowy: SEM of epitype MCVE31743; source does not report a separate SEM spore count.
Stan materiału: suszony.
Numer okazu: MCVE31743.
Metoda źródłowa. Technika: mikroskopia świetlna (LM). Medium: KOH. Stężenie: 5%. Opis metody w źródle: Revived dried material soaked for5min in5%KOH. Spores from hymenophore of mature basidiomes; basidium/cystidium length excludes sterigmata; width at widest part.
Metoda źródłowa. Technika: mikroskopia świetlna (LM). Medium: water. Opis metody w źródle: Source colours and pigments examined in water; no stain assigned.
Metoda źródłowa. Technika: mikroskopia świetlna (LM). Medium: KOH. Stężenie: 5%. Opis metody w źródle: Source colours and pigments examined in5%KOH; separate from20%macrochemical KOH spot tests.
Metoda źródłowa. Technika: mikroskopia świetlna (LM). Medium: Brilliant Cresyl blue. Opis metody w źródle: Source metachromatic staining; concentration not reported in this species account.
Metoda źródłowa. Technika: skaningowa mikroskopia elektronowa (SEM). Opis metody w źródle: Selected epitype MCVE31743; source instrument protocols2kV or4–5kV, Au/Pd60/40 coating; apparatus-specific protocols not combined into a single fabricated setting.
Długość sterygmy podstawki — zapis źródłowy: „Sterigmata3.1–5.0µm.” [1]
Powierzchnia cystydy hymenialnej — zapis źródłowy: „Cheilocystidia smooth.” [1]
Liczba zarodników na jednej podstawce — zapis źródłowy: „Predominantly4-spored.” [1]
Długość podstawki; Szerokość podstawki — zapis źródłowy: „Basidia[17/4/4](24.8–)33.9±6.1(–46.3)×(7.8–)10.8±1.3(–12.0)µm; actual sample minima/maxima, excluding sterigmata; mean±SD preserved in source.” [1]
Długość podstawki — zapis źródłowy: „Basidia mean from the same[17/4/4] sample; source SD6.1µm retained in study expression.” [1]
Kształt podstawki — zapis źródłowy: „Subclavate to clavate.” [1]
Szerokość podstawki — zapis źródłowy: „Basidia mean from the same[17/4/4] sample; source SD1.3µm retained in study expression.” [1]
Obfitość cystyd — zapis źródłowy: „Cheilocystidia relatively common, scattered.” [1]
Obfitość cystyd — zapis źródłowy: „Pleurocystidia infrequent.” [1]
Kształt szczytu cystydy hymenialnej — zapis źródłowy: „Cheilocystidia rounded tip.” [1]
Rozdęcie cystydy — zapis źródłowy: „Ventricose-fusiform; ventricose inflation of this exact cystidium.” [1]
Rozdęcie cystydy — zapis źródłowy: „Ventricose-fusiform; ventricose inflation of this exact cystidium.” [1]
Długość cystydy hymenialnej — zapis źródłowy: „Cheilocystidia[17/4/4](26.0–)33.8±7.0(–43.8)×(8.7–)9.3±0.4(–10.0)µm; extrema of whole sampled cells, mean andSD retained in source expression.” [1]
Długość cystydy hymenialnej — zapis źródłowy: „Pleurocystidia[10/2/2](21.9–)37.8±10.2(–51.3)×(6.0–)8.4±0.7(–11.3)µm; extrema of whole sampled cells, mean andSD retained in source expression.” [1]
Kształt cystydy hymenialnej — zapis źródłowy: „Slender, ventricose-fusiform; fusiform shape plus independent ventricose inflation of the same source cell.” [1]
Kształt cystydy hymenialnej — zapis źródłowy: „Slender, ventricose-fusiform; fusiform shape plus independent ventricose inflation of the same source cell.” [1]
Szerokość cystydy hymenialnej — zapis źródłowy: „Cheilocystidia[17/4/4](26.0–)33.8±7.0(–43.8)×(8.7–)9.3±0.4(–10.0)µm; width at widest part.” [1]
Szerokość cystydy hymenialnej — zapis źródłowy: „Pleurocystidia[10/2/2](21.9–)37.8±10.2(–51.3)×(6.0–)8.4±0.7(–11.3)µm; width at widest part.” [1]
Typ tramy hymenoforu — zapis źródłowy: „Hymenophoral trama bilaterally divergent, intermediate between Phylloporus-type and Boletus-type.” [1]
Przegrody strzępki skórki — zapis źródłowy: „Pileipellis consisting of cylindrical, septate hyphae.” [1]
Obecność pleurocystyd — zapis źródłowy: „Pleurocystidia explicitly described and measured[10/2/2].” [1]
Kształt szczytu zarodnika — zapis źródłowy: „Apex rounded.” [1]
Barwa zarodnika w mikroskopie — zapis źródłowy: „Straw yellow to honey yellow in water and5%KOH.” [1]
Długość zarodnika; Szerokość zarodnika — zapis źródłowy: „Basidiospores[561/19/19](10.3–)11.6±0.6(–12.8)×(4.7–)5.0±0.2(–5.5)µm; minima/maxima of collection averages and mean±SD of those averages, not single-spore extrema.” [1]
Obecność ciał lipidowych — zapis źródłowy: „Having one or two large oil droplets when mature, rarely pluri-guttulate; identified oil bodies, not generic unresolved guttules.” [1]
Metachromazja zarodników — zapis źródłowy: „Basidiospores orthochromatic; metachromatic test Brilliant Cresyl blue.” [1]
Iloraz długości i szerokości zarodnika — zapis źródłowy: „Q=(2.07–)2.31±0.12(–2.59); extrema and SD of collection means.” [1]
Kształt zarodnika — zapis źródłowy: „Basidiospores broadly ellipsoid or fusiform to ellipsoid-fusiform in side view; ellipsoid to amygdaliform or slightly fusiform in face view.” [1]
Powierzchnia zarodnika — zapis źródłowy: „Smooth under light microscope.” [1]
Powierzchnia zarodnika — zapis źródłowy: „Smooth underSEM; selected epitype MCVE31743, noSEM population N inferred.” [1]
Symetria zarodnika — zapis źródłowy: „Basidiospores inequilateral.” [1]
Grubość ściany zarodnika — zapis źródłowy: „Moderately thick-walled(up to1µm).” [1]
Układ strzępek miąższu trzonu — zapis źródłowy: „Stipe trama formed of parallel running hyphae.” [1]
Szerokość strzępki wewnętrznej tramy trzonu — zapis źródłowy: „Stipe trama filamentous4–13µm broad, distinct from ambiguous2–4mm in preceding source texture sentence.” [1]
Szerokość strzępek skórki trzonu — zapis źródłowy: „Stipitipellis hyphae3–5µm broad.” [1]
Metody i zapisy źródłowe — Source atlas aggregate spores; method,N and vouchers unreported.
Długość zarodnika; Szerokość zarodnika — zapis źródłowy: „Atlas spores10–13×4–5µm; source-reported specimen range convention, noN or medium.” [2]
Kształt zarodnika — zapis źródłowy: „Atlas sporesfusiform; no projection view reported.” [2]
Powierzchnia zarodnika — zapis źródłowy: „Atlas spores smooth; no image technique or resolution reported.” [2]
Metody i zapisy źródłowe — Source atlas aggregate spores; method,N and vouchers unreported.
Długość zarodnika; Szerokość zarodnika — zapis źródłowy: „Atlas spores7–17×4–7µm; source-reported specimen range convention, noN or medium.” [23]
Kształt zarodnika — zapis źródłowy: „Atlas sporesellipsoid; no projection view reported.” [23]
Powierzchnia zarodnika — zapis źródłowy: „Atlas spores smooth; no image technique or resolution reported.” [23]
Тыпавы матэрыял і даследаваныя зборы
Holotyp Boletus rubellus Krombh. jest ilustracją z Czech: tablica XXXVI, ryciny 21–24 w pracy Krombholza z 1836 r. Nie jest nową kolekcją owocników.
Epityp H. rubellus pochodzi z Pulpiano we Włoszech, ze zbioru G. Simoniniego z 19 czerwca 2011 r.: MCVE31743, numer zbieracza GS10212; izoepityp K-M001435705. Rejestracja typifikacji to MBT 10022257, a podana sekwencja ITS ma numer GenBank PV094851. Wykaz materiału badanego rozdziela kolekcje i ich własne daty; skrót GP oznacza molekularną i bioinformatyczną weryfikację oznaczenia grzyba.
W badaniu sekwencja ITS okazu JAM 0224 (BAR1997082010) z miejscowości typowej Xerocomus erubescens odpowiadała H. rubellus. Autorzy nie uznali tego okazu za topotyp X. erubescens, ponieważ w jednym miejscu mogą rosnąć różne gatunki Hortiboletus; próby sekwencjonowania holotypu X. erubescens metodą Sangera się nie powiodły.
[1]Адрозненне відаў у ключы рэвізіі
Klucz do europejskich i lewantyńskich Hortiboletus rozdziela H. bubalinus od drogi prowadzącej do H. rubellus za pomocą zespołu cech: rozmieszczenia pigmentu kapelusza, reakcji miąższu, pomarańczowoczerwonych punktów u podstawy oraz średniego Q zarodników. Próg Qm < 2,4 dotyczy tej drogi klucza, a nie granic wszystkich pojedynczych zarodników. W następnym kroku H. rubellus odróżnia czerwień młodego kapelusza i co najmniej dolnej połowy trzonu oraz zwykle gładkie końcowe elementy skórki u dojrzałych okazów.
[1]Памылкі вызначэння, апісаныя ў атласе ČMS
ČMS zwraca uwagę na dojrzałe owocniki pozbawione jaskrawo czerwonego kapelusza: mogą przypominać gatunki z grupy Xerocomellus chrysenteron. Jest to ostrzeżenie o podobieństwie grupy, a nie stwierdzenie tożsamości gatunków.
[2]Памылкі вызначэння, апісаныя Снаварскім
Snowarski porównuje spłowiałe lub brązowe owocniki H. rubellus z Xerocomellus chrysenteron i Xerocomus ferrugineus; podaje także wspólne stanowiska z drugim gatunkiem. Opisana silna zielononiebieska reakcja skórki na opary amoniaku należy do X. ferrugineus i służy jego odróżnieniu.
[23]Збіральнікі, вызначальнікі і ваўчарныя ўзоры польскіх збораў
grej 42188: Zbiór 31.08.2006; zbieracz: Marzena Łyczek; oznaczający: Marzena Łyczek; voucher lub wskazane herbarium: MŁ.
grej 45296: Zbiór 15.08.2006; zbieracz: Tomasz Ślusarczyk; oznaczający: Tomasz Ślusarczyk; voucher lub wskazane herbarium: TŚ, H. 456.
grej 41334: Zbiór 30.08.2006; zbieracz: Błażej Gierczyk; oznaczający: Błażej Gierczyk; voucher lub wskazane herbarium: ZBŚRiL PAN, 3/BG/14.01.07.
grej 42961: Zbiór 29.06.2006; zbieracz: Sebastian Pintscher; oznaczający: Sebastian Pintscher; voucher lub wskazane herbarium: SP, 060629-55, 060628-54, 060623-44, 060702-61.
grej 72969: Zbiór 02.08.2007; zbieracz: Krzysztof Kołodziejczyk; oznaczający: Anna Kujawa; voucher lub wskazane herbarium: ZBŚRiL PAN, 2/KK/25.09.07.
grej 74674: Zbiór 19.08.2007; zbieracz: Anna Hreczka; oznaczający: Anna Hreczka; voucher lub wskazane herbarium: ZBŚRiL PAN, 3/AH/14.10.07.
grej 105239: Zbiór 27.06.2008; zbieracz: Tomasz Pachlewski; oznaczający: Tomasz Pachlewski; voucher lub wskazane herbarium: ZBŚRiL PAN, 27/TP/26.07.08.
WA0000167901: Zbiór 20.08.2024; zbieracz: Grażyna Domian; oznaczający: Grażyna Domian; voucher lub wskazane herbarium: WA0000167901. Tabela 1 publikacji z 2025 r. nie wymienia WA0000167901 wśród próbek poddanych sekwencjonowaniu.
[18] [21] [15] [14] [19] [16] [20] [17]Запісы крыніц і абазначэнне эксіката
ČMS zachowuje dwa datowane wpisy: 0066-2023-0236 z 04.08.2023 oraz 0071-2020-0055 z 23.06.2020.
Przytoczony przez Snowarskiego wpis GRej 41334 podaje zbiór z 30.08.2006 przy drodze za Boduszewem w Puszczy Zielonce; zbieracz i oznaczający: Błażej Gierczyk. Eksykat w Stacji ZBŚRiL PAN ma oznaczenie 3/BG/14.01.07.
[2] [23]Праверка пашырэння — абсяг і абмежаванні
Materiał: Source-identified Polish collections: Park Krajobrazowy Puszcza Zielonka; pow. poznański; woj. wielkopolskie; droga leśna do Głęboczka w okolicy Boduszewa; zbiór 30.08.2006; voucher: ZBŚRiL PAN, 3/BG/14.01.07
Zakres odczytu: Fragmenty źródeł.
Odczytano fragment źródła; pełny tekst i metody nie zostały zweryfikowane.
Data przeglądu: 25.10.2026.
Ograniczenia: No new determination or DNA verification was performed; historical name Xerocomus rubellus is preserved. Occurrence is a source-backed published record, not proof of presence throughout the whole region or current occupancy. Collection dates are not ordinary national or regional season; nearby trees are not established mycorrhizal hosts. Reuse of registered Greater Poland geographic area for source-literal woj. wielkopolskie; no GBIF row or inferred occurrence.
[18] [14]Materiał: Source-identified Polish collections: Między Muszkowicami a Piotrowicami Wielkimi; pow. ząbkowicki; woj. dolnośląskie; zbiór 27.06.2008; voucher: ZBŚRiL PAN, 27/TP/26.07.08
Zakres odczytu: Fragmenty źródeł.
Odczytano fragment źródła; pełny tekst i metody nie zostały zweryfikowane.
Data przeglądu: 25.10.2026.
Ograniczenia: No new determination or DNA verification was performed; historical name Xerocomus rubellus is preserved. Occurrence is a source-backed published record, not proof of presence throughout the whole region or current occupancy. Collection dates are not ordinary national or regional season; nearby trees are not established mycorrhizal hosts. Reuse of registered Lower Silesian geographic area for source DS, explicitly expanded to dolnośląskie in the same publication; no GBIF occurrence.
[20]Materiał: Source-identified Polish collections: Świebodzin, 2 km W; pow. świebodziński; woj. lubuskie; zbiór 15.08.2006; voucher: TŚ, H. 456
Zakres odczytu: Fragmenty źródeł.
Odczytano fragment źródła; pełny tekst i metody nie zostały zweryfikowane.
Data przeglądu: 25.10.2026.
Ograniczenia: No new determination or DNA verification was performed; historical name Xerocomus rubellus is preserved. Occurrence is a source-backed published record, not proof of presence throughout the whole region or current occupancy. Collection dates are not ordinary national or regional season; nearby trees are not established mycorrhizal hosts. Reuse of registered geographic Lubuskie/Lubusz area; publication literally says woj. lubuskie. gbif in the existing identifier is not the occurrence evidence.
[18] [15]Materiał: Source-identified Polish collections: Kłomnice; pow. częstochowski; woj. śląskie; zbiór 02.08.2007; voucher: ZBŚRiL PAN, 2/KK/25.09.07
Zakres odczytu: Fragmenty źródeł.
Odczytano fragment źródła; pełny tekst i metody nie zostały zweryfikowane.
Data przeglądu: 25.10.2026.
Ograniczenia: No new determination or DNA verification was performed; historical name Xerocomus rubellus is preserved. Occurrence is a source-backed published record, not proof of presence throughout the whole region or current occupancy. Collection dates are not ordinary national or regional season; nearby trees are not established mycorrhizal hosts. Reuse of registered Silesian geographic area for source-literal woj. śląskie; no GBIF row or inferred occurrence.
[19]Materiał: Source-identified Polish collections: Nowy Sącz, ogród przy kapelanii klasztoru s. Niepokalanek; woj. małopolskie; zbiór 29.06.2006; voucher: SP, 060629-55, 060628-54, 060623-44, 060702-61
Zakres odczytu: Fragmenty źródeł.
Odczytano fragment źródła; pełny tekst i metody nie zostały zweryfikowane.
Data przeglądu: 25.10.2026.
Ograniczenia: No new determination or DNA verification was performed; historical name Xerocomus rubellus is preserved. Occurrence is a source-backed published record, not proof of presence throughout the whole region or current occupancy. Collection dates are not ordinary national or regional season; nearby trees are not established mycorrhizal hosts. Reuse of the existing named geographic region; no new scope definition.
[18]Materiał: Source-identified Polish collections: Krosno, obrzeże cmentarza komunalnego; woj. podkarpackie; zbiór 19.08.2007; voucher: ZBŚRiL PAN, 3/AH/14.10.07
Zakres odczytu: Fragmenty źródeł.
Odczytano fragment źródła; pełny tekst i metody nie zostały zweryfikowane.
Data przeglądu: 25.10.2026.
Ograniczenia: No new determination or DNA verification was performed; historical name Xerocomus rubellus is preserved. Occurrence is a source-backed published record, not proof of presence throughout the whole region or current occupancy. Collection dates are not ordinary national or regional season; nearby trees are not established mycorrhizal hosts. Reuse of the existing named geographic region; no new scope definition.
[19] [16]Materiał: Source-identified Polish collections: Glinna, 1,7 km SE; Puszcza Bukowa; pow. gryfiński; woj. zachodniopomorskie; zbiór 31.08.2006; voucher: MŁ
Zakres odczytu: Fragmenty źródeł.
Odczytano fragment źródła; pełny tekst i metody nie zostały zweryfikowane.
Data przeglądu: 25.10.2026.
Ograniczenia: No new determination or DNA verification was performed; historical name Xerocomus rubellus is preserved. Occurrence is a source-backed published record, not proof of presence throughout the whole region or current occupancy. Collection dates are not ordinary national or regional season; nearby trees are not established mycorrhizal hosts. Reuse of the existing named geographic region; no new scope definition.
[18]Materiał: Source-identified Polish collections: Glinna, 1,7 km SE; Puszcza Bukowa; pow. gryfiński; woj. zachodniopomorskie; zbiór 31.08.2006; voucher: MŁ, Glinna; Wzgórza Bukowe; gm. Stare Czarnowo; pow. gryfiński; woj. zachodniopomorskie; zbiór 20.08.2024; voucher: WA0000167901
Zakres odczytu: Fragmenty źródeł.
Odczytano fragment źródła; pełny tekst i metody nie zostały zweryfikowane.
Data przeglądu: 25.10.2026.
Ograniczenia: No new determination or DNA verification was performed; historical name Xerocomus rubellus is preserved. Occurrence is a source-backed published record, not proof of presence throughout the whole region or current occupancy. Collection dates are not ordinary national or regional season; nearby trees are not established mycorrhizal hosts. Reuse of the existing named geographic region; no new scope definition.
[18] [17]Materiał: Curator-verified GRej 304638, individual collection dated 13.08.2017; reported supplementary voucher 2019 remains qualified.
Zakres odczytu: Fragmenty źródeł.
Powiązane kolekcje: 1,3 km S od dz. Stobiecko Miejskie, gm.Radomsko, pow. radomszczański, woj. łódzkie, DE55; zbiór 13 sie 2017; voucher: ISRiL PAN 1/JN/23.01.2021 (kolekcja z 2017 roku).
Odczytano fragment źródła; pełny tekst i metody nie zostały zweryfikowane.
Data przeglądu: 25.10.2026.
Ograniczenia: Literal woj.łódzkie in the verified source record; no region inferred from ATPOL or domain. No claim of current presence throughout the whole voivodeship. Dates remain individual collection dates, not a regional or national season.
[23]- Падрыхтоўка матэрыялу для мікраскапіі
- Materiał ponownie nawodniony. Revived dried material soaked for5min in5%KOH. Spores from hymenophore of mature basidiomes; basidium/cystidium length excludes sterigmata; width at widest part. [1]
Protokół dla opisanych obserwacji: Source colours and pigments examined in water; no stain assigned. [1]
Protokół dla opisanych obserwacji: Source colours and pigments examined in5%KOH; separate from20%macrochemical KOH spot tests. [1]
Protokół dla opisanych obserwacji: Source metachromatic staining; concentration not reported in this species account. [1]
Materiał suszony. Selected epitype MCVE31743; source instrument protocols2kV or4–5kV, Au/Pd60/40 coating; apparatus-specific protocols not combined into a single fabricated setting. [1]
Аб’ём апрацоўкі
Перад завяршэннем запіс трэба дапоўніць або праверыць.
- Пошук рэгіёнаў распаўсюджання патрабуе разліку.
- Сувязі папярэдніх высноў патрабуюць паўторнай праверкі.
- Новыя крыніцы патрабуюць праверкі звестак, выяўленых падчас агляду.
Прававая аснова і абсяг ацэнкі
Найважнейшыя рэчывы і іх дзеянне
W badaniach fitochemicznych owocników zebranych w sierpniu 2022 roku w pasmie górskim Istıranca w tureckiej prowincji Kırklareli materiał liofilizowano i poddano ekstrakcji etanolem, metanolem, sulfotlenkiem dimetylu (DMSO), buforem fosforanowym oraz octanem etylu (homogenizacja 45 min, wytrząsanie 125 obr./min przez 24 h, wirowanie 10 000 obr./min przez 20 min w 10 °C).
W analizie spektrofotometrycznej ekstraktów oznaczono zawartość związków fenolowych metodą Folina-Ciocâlteu na poziomie do 11,57 mg równoważników kwasu galusowego na gram (mg GAE/g). Zawartość flawonoidów w wyciągu metanolowym wyniosła 1,45 mg równoważników kwercetyny na gram (mg QE/g). W laboratoryjnym teście zmiatania wolnych rodników DPPH ekstrakt metanolowy w stężeniu 1000 µg/ml wykazał aktywność antyoksydacyjną na poziomie 39,64%.
Analiza chromatograficzna LC-MS wykazała w próbkach obecność kwasu indolo-3-octowego (auksyny) w stężeniu 9489,16 µg/g. W materiale poddanym hydrolizie stwierdzono kwas protokatechowy (907,92 µg/g, około 16-krotny wzrost względem próbki niehydrolizowanej), jaceozydynę (67,95 µg/g) oraz izoramnetynę (61,51 µg/g). Oznaczono również witaminy: witaminę D₃ w ilości 512,68 µg/kg oraz niacynę (witaminę B₃) w ilości 2326,08 µg/kg.
W profilowaniu spektrometrią mas wysokiej rozdzielczości Q-TOF odnotowano obecność sygnałów przypisanych brefeldynie A, ergotioneinie, kwasowi wakcenowemu oraz chinolin-8-olowi. W badaniu aktywności enzymatycznej lakazy wykazano aktywność 0,22 U/l w wyciągu etanolowym, 0,12 U/l w metanolowym oraz 0,11 U/l w DMSO, natomiast w wyciągach wodnych z buforem fosforanowym i octanem etylu aktywności tego enzymu nie zarejestrowano.
Badanie zawartości pierwiastków metodą ICP-MS w tureckich próbkach wykazało wysoki poziom potasu (1 005 692,17 µg/kg) i fosforu (775 921,41 µg/kg), a także obecność cynku (52 630 µg/kg), żelaza (12 046,98 µg/kg), arsenu (601,34 µg/kg) oraz śladowych ilości kadmu (14,09 µg/kg).
W wyciągach z owocników pochodzących z lasów dębowych w prowincji Yalova w Turcji wykazano obecność kwasu galusowego, kwasu protokatechowego i kwercetyny. W testach in vitro ekstrakty te wykazywały aktywność przeciwutleniającą (TAS, DPPH, FRAP), hamowały aktywność acetylocholinoesterazy, butyrylocholinoesterazy, α-amylazy oraz α-glukozydazy, a także działały cytotoksycznie na komórki nowotworowe linii A549.
Экалагічныя даследаванні
Вільготнасць і бачнасць кропак каля асновы
Rewizja Biketovej i współautorów podaje, że pomarańczowoczerwone punkty u podstawy trzonu mogą być niewidoczne, zwłaszcza w wilgotnych warunkach, także u H. rubellus. Dotyczy to możliwości dostrzeżenia cechy w badanym materiale; nie dowodzi biologicznego braku punktów ani nie jest regułą pogodową dla wszystkich owocników.
[1]Даты, месцы росту і атачэнне польскіх збораў
grej 42188: Glinna, Puszcza Bukowa, woj. zachodniopomorskie: zbiór 31.08.2006 w buczynie pomorskiej; dwa owocniki na ziemi.
grej 45296: Świebodzin, 2 km na zachód, woj. lubuskie: zbiór 15.08.2006 w lesie liściastym z bukiem i dębem; na ziemi, gromadnie.
grej 41334: Puszcza Zielonka, okolice Boduszewa, woj. wielkopolskie: zbiór 30.08.2006 na skraju drogi wysypanej żużlem przy lesie mieszanym. W otoczeniu wymieniono Pinus sylvestris, Carpinus betulus, Betula pendula i Tilia sp.; na ziemi około 40 owocników, pojedynczo i we wiązkach.
grej 42961: Nowy Sącz, ogród przy kapelanii klasztoru s. Niepokalanek: zbiór 29.06.2006, na ziemi, grupa owocników. W pobliżu wymieniono stary dąb, kasztanowiec, klon jawor i młode brzozy.
grej 72969: Kłomnice, woj. śląskie: zbiór 02.08.2007 w lesie mieszanym z sosną, dębem i brzozą; na ziemi, kilka owocników pojedynczo i w grupie.
grej 74674: Krosno, obrzeże cmentarza komunalnego, woj. podkarpackie: zbiór 19.08.2007 w zadrzewieniu brzozowym; na ziemi, grupa około 10 owocników.
grej 105239: Między Muszkowicami a Piotrowicami Wielkimi, woj. dolnośląskie: zbiór 27.06.2008 w lesie mieszanym, na ziemi.
WA0000167901: Glinna, Wzgórza Bukowe, woj. zachodniopomorskie: zbiór 20.08.2024 na poboczu drogi w żyznej buczynie; na glebie, jeden owocnik.
[18] [21] [15] [14] [19] [16] [20] [17]Перыяды і мясцовыя ўмовы месцаў росту паводле крыніц
Rewizja Biketovej i współautorów podaje główny okres owocnikowania H. rubellus od późnego kwietnia do listopada lub początku grudnia. W tym zdaniu okresu nie przypisano do konkretnego kraju.
Włoska kolekcja MG781 pochodzi z Manziana, z wysokości 320 m; zebrano ją 12.10.2019 na kwaśnej glebie w bardzo wilgotnej, trawiastej polanie przy lesie liściastym. Dane dotyczą stanowiska tej kolekcji.
ČMS podaje w opisie gatunku okres od lipca do października. Dokumentuje również wpisy z regionów „Zlínský kraj” i „Středočeský kraj”.
Przytoczony przez Snowarskiego wpis GRej 74769 opisuje zbiór z 25.08.2007 przy Bilczy w województwie świętokrzyskim, na wilgotnej ziemi przy zmurszałym pniaku dębowym pod głogiem jednoszyjkowym. Jest to opis konkretnego stanowiska.
[1] [2] [23]Месцапражыванне і сустракальнасць
Асяроддзе, рэгіён і сезон
Potwierdzony zasięg występowania Hortiboletus rubellus obejmuje Europę oraz Azję Zachodnią (ze szczególnym uwzględnieniem rejonu Lewantu). Doniesienia o występowaniu tego gatunku na innych kontynentach wymagają krytycznej rewizji i weryfikacji molekularnej, gdyż często dotyczą pokrewnych, odrębnych gatunków rodzaju Hortiboletus. W Polsce obecność taksonu jest udokumentowana licznymi stanowiskami.
Owocniki wyrastają na ziemi, wśród opadłych liści i w trawie, pojedynczo, w małych grupach po 2–3 sztuki lub niemal kępkowo. Jest to grzyb często spotykany w środowiskach synantropijnych i półnaturalnych: w parkach miejskich, ogrodach, na zieleńcach, przydrożach, leśnych polanach, skrajach lasów i w zadrzewieniach przydomowych, ale występuje również w głębi naturalnych drzewostanów liściastych.
Grzyb tworzy mikoryzę przede wszystkim z drzewami liściastymi. Najczęściej notowany jest pod różnymi gatunkami dębów (Quercus robur, Q. petraea, Q. cerris, Q. pubescens, Q. faginea, Q. frainetto, Q. pyrenaica, Q. coccifera), a także pod kasztanem jadalnym (Castanea sativa), bukiem (Fagus sylvatica, F. orientalis) oraz lipami (Tilia cordata, Tilia ×europaea). Występuje również w lasach mieszanych z udziałem grabu, leszczyny, brzozy, sosny i wierzby, jednak w monografii nie potwierdzono owocnikowania w drzewostanach jednogatunkowych z tymi drzewami. Dawniejsze doniesienia o powiązaniach z jodłą, olszą, cedrem, świerkiem czy topolą nie znalazły potwierdzenia.
We włoskim stanowisku w Manzianie (okaz MG781, zebrany 12 października 2019 r. na wysokości 320 m n.p.m.) owocniki odnotowano na bardzo wilgotnej, kwaśnej glebie trawiastej polany pod dębami Quercus cerris i Q. frainetto, z udziałem klonu i głogu.
Zbiorczy okres owocnikowania w skali europejskiej trwa od końca kwietnia do listopada, a w cieplejszych rejonach do początku grudnia. W Europie Środkowej główny wysyp przypada na miesiące letnie i wczesną jesień, od lipca do października, z pojedynczymi wczesnymi notowaniami z końca czerwca.
Potwierdzony zasięg występowania
Wszystkie obszary potwierdzone w zapisanych danych źródłowych.
| Kraj | Regiony i stanowiska | Owocnikowanie | Крыніцы |
|---|---|---|---|
| Аўстрыя | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Бельгія | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Балгарыя | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Швейцарыя | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Чэхія | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Германія | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Данія | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Іспанія | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Францыя | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Вялікабрытанія | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Грэцыя | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Харватыя | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Венгрыя | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Італія | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Паўночная Македонія | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Мальта | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Нідэрланды | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Нарвегія | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Польшча | Greater Poland — тэрыторыя пазначана ў метаданых GBIF; Lower Silesian — тэрыторыя пазначана ў метаданых GBIF; Lubuskie / Lubusz (тэрыторыя ў метаданых GBIF); Silesian — тэрыторыя пазначана ў метаданых GBIF; Малапольскае ваяводства; Падкарпацкае ваяводства; Букавая пушча; Заходнепаморскае ваяводства; Лодзінскае ваяводства | VI–VIII |
|
| Партугалія | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Румынія | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Сербія | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Расія | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Швецыя | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Славакія | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Турцыя | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
| Украіна | Nie ustalono regionów w zapisanych danych | Nie ustalono |
|
Матэрыялы
Гербарныя калекцыі
- LE F-265201 (GP)
ABKHAZIA*; Gagra District: near Pitsunda, vicinity of Ptitsefabrica, on a bank of Bzyb River near the mouth, 43°11'53.5"N, 40°18'49.0"E, on soil near a path in mixed Quercus-Fagus forest; 2007-10-02; A. Kiyashko
[12]- GS1116
Францыя; FRANCE; Île-de-France: Paris, Thoiry, 48°51'48"N, 10°31'09"E, 165 m, five basidiomes in the grass, under Quercus sp.; 1993-07-30; G. Redeuilh; 165 м над узроўнем мора
[12]- AT1998115 (GP)
Германія; GERMANY; Hesse: Giessen, old graveyard, under Quercus sp.; 1998-06-10; A. Taylor
[12]- AT1998046 (GP)
Германія; GERMANY; Rhineland-Palatinate: Mainz, Ober Olmer Wald, mixed woodland, but mainly Quercus sp.; 1998-08-05; A. Taylor
[12]- GK6074 (GP)
Грэцыя; GREECE; Central Greece: Trikala, Logga, 39°48'60"N, 21°55'54"E, under F.sylvatica; 2012-07-02; G. Konstantinidis
[12]- GK6705 (GP)
Грэцыя; GREECE; West Macedonia: Kozani, Vouchorina, 40°12'34"N, 21°15'59"E, under Quercus sp.; 2012-07-03; G. Konstantinidis
[12]- K-M001435676 (AB B20-358; GP)
Венгрыя; HUNGARY; Csongrád-Csanád: Szeged, Elisabeth Park, 46°14'43.9"N, 20°09'49.6"E, on the ground in the grass, with various deciduous trees in vicinity, five basidiomes; 2020-07-19; A. Biketova & B. Dobrić
[12]- AL 13-125 (GP)
Венгрыя; HUNGARY; Somogy: Darány, under Q.robur, C.betulus, Tilia sp.; 2013-09-18; L. Albert
[12]- DB-2022-06-29-3 (GP)
Венгрыя; HUNGARY; Vas: Őrség NP, Szalafő, on a forest path in mixed forest dominated by Q.petraea, F.sylvatica, C.betulus, P.sylvestris; 2022-06-29; D. Varga & B. Dima
[12]- VGy-2018-07-21-1 (GP)
Венгрыя; HUNGARY; Komárom-Esztergom: Vértes Mts, Csákányospuszta, Mária-szakadék, in mixed forest with Quercus sp., F.sylvatica, C.betulus; 2018-07-21; Gy. Vrba
[12]- GS1037
Італія; ITALY; Emilia-Romagna: Reggio nell’Emilia, Carpineti, Pantano, 44°29'23"N, 10°31'09"E, 670 m, a single basidiome at the edge of the wood, with Quercuspubescens and C.sativa; 1993-10-23; G. Simonini; 670 м над узроўнем мора
[12]- MCVE17716 (GS1180)
Італія; ITALY; Reggio nell’Emilia, Viano, Pulpiano, 44°30'35"N, 10°33'22"E, 515 m, nine basidiomes in a field cultivated with Medicagosativa, close to Q.cerris and Q.pubescens wood; 1994-07-03; G. Simonini; 515 м над узроўнем мора
[12]- MCVE17717 (GS1196)
Італія; ITALY; Emilia-Romagna; ibid., 44°30'33"N, 10°33'20"E, 512 m, four basidiomes in a field cultivated with M.sativa, close to a Q.cerris and Q.pubescens wood; 1994-07-10; G. Simonini; 512 м над узроўнем мора
[12]- GS1206
Італія; ITALY; Emilia-Romagna; ibid., 44°30'31"N, 10°33'25"E, 526 m, two basidiomes in the path in the furrow of a tractor wheel, in Q.cerris and Q.pubescens wood; 1994-07-23; G. Simonini; 526 м над узроўнем мора
[12]- MCVE17773 (GS1241)
Італія; ITALY; Emilia-Romagna; ibid., 44°30'30"N, 10°33'15"E, 507 m, five basidiomes in a field cultivated with M.sativa, close to a Q.cerris and Q.pubescens wood; 1994-07-30; G. Simonini; 507 м над узроўнем мора
[12]- MCVE17903 (GS1424; GP)
Італія; ITALY; Emilia-Romagna; ibid., 44°30'37"N, 10°33'21"E, 517 m, several young to mature basidiomes growing on a lawn near a track, close to a Q.cerris and Q.pubescens wood; 1994-08-31; G. Simonini; 517 м над узроўнем мора
[12]- MCVE18231 (GS1894; GP)
Італія; ITALY; Emilia-Romagna; ibid., 44°30'32"N, 10°33'20"E, 511 m, several young to mature basidiomes growing in a ploughed meadow, close to a Q.cerris wood; 1998-06-07; G. Simonini; 511 м над узроўнем мора
[12]- GS10226
Італія; ITALY; Emilia-Romagna; ibid., 44°30'35"N, 10°33'24"E, 516 m, 9 basidiomes in a cultivated field close to Q.cerris and Q.pubescens wood; 2015-08-23; M. Comuzzi; 516 м над узроўнем мора
[12]- MG781 (GP)
Італія; ITALY; Lazio: Manziana (RM), Macchiagrande di Manziana, 42°07'24"N, 12°07'19"E, 320 m, several young to mature basidiomes collected on acidic soil in a very moist grassy clearing bordering a mixed broadleaved woodland dominated by Q.cerris with the presence of Q.frainetto, Acer sp. and Crataegus sp.; 2019-10-12; M. Gelardi & F. Costanzo; 320 м над узроўнем мора
[12]- K-M001437348 (GS10116)
Італія; ITALY; Sicily: Messina, Cesarò, Portella dei Bufali, 37°52'17"N, 14°41'17"E, 1196 m, five basidiomes in the grass close to Q.cerris and Quercus sp. trees; 2013-10-21; G. Vasquez; 1196 м над узроўнем мора
[12]- O-F-76041 (GP)
Нарвегія; NORWAY; Ostfold Co.: Rygge, Fuglevikasen 12, 59°23'17.8"N, 10°39'29.8"E; 2014-09-10; E.W. Hanssen & R. Braathen
[12]- O-F-168828 (GP)
Нарвегія; NORWAY; Telemark Co.: Kragerø, Berg Museum, 58°53'02"N, 9°22'59"E; 2000-08-06; T.E. Brandrud
[12]- LE F-332230
Расія; RUSSIA; Bryansk Oblast: Bryansky Forest Reserve, on soil in broadleaf forest dominated mostly by Q.robur, T.cordata, and Ulmusglabra; 2015-08-07; T. Svetasheva
[12]- LE F-316026
Расія; RUSSIA; Penza Oblast: Gorodishchensky District, vicinity of Nikonovo, floodplain Quercus forest; 2018-07-30; A. Ivanov
[12]- LE F-234797
Расія; RUSSIA; Tula Oblast: Shchekinsky District, Museum-estate of Lev Tolstoy “Yasnaya Polyana”, on a grassy edge in mixed Quercus-Tilia forest; 2002-08-14; T. Svetasheva
[12]- LE F-332231
Расія; RUSSIA; vicinity of Lesnoy township, “Tulskiye zaseki” broadleaved forest, on soil with Q.robur, T.cordata, Acerplatanoides, U.glabra, and C.avellana; 2012-06-27; T. Svetasheva
[12]- LE F-315853
Расія; RUSSIA; Kurkinsky District, vicinity of Khvorostyanka, “Vodyanoe pole” protected area, on soil in broadleaved forest with Q.robur, T.cordata, and B.pendula; 2001-07-09; T. Svetasheva
[12]- LE F-332082
Расія; RUSSIA; Tula Oblast; ibid., margin of a broadleaved forest, on soil in the grass; 2001-07-17; T. Svetasheva
[12]- GS10512 (GP)
Расія; RUSSIA; Udmurt Republic: Votkinskji District, 4.6 km south of Perevoznoe, 56°51'36"N, 53°54'07"E, 75 m, on the ground in a Q.robur forest, with Salix; 2015-07-09; V. Kapitonov; 75 м над узроўнем мора
[12]- GS11020
Расія; RUSSIA; Votkinskji district, Perevoznoe, 56°53'13"N, 53°55'31"E, 98 m, on the ground in a Q.robur forest; 2015-07-13; V. Kapitonov; 98 м над узроўнем мора
[12]- JAM0556 (GP)
Іспанія; SPAIN; Bizkaia: Urduliz, Mendiondo, 43°21'23"N, 2°57'00"W, 100 m, under Q.robur; 2005-09-03; E. Fidalgo & J. Muñoz; 100 м над узроўнем мора
[12]- JAM0224 (BAR1997082010; GP)
Іспанія; SPAIN; Burgos: Valle de Mena, Barrasa, 43°06'16"N, 3°19'39"W, 430 m, locality of the holotype of Xerocomuserubescens, growing among the grass in a cleared area, under Q.faginea; 2001-10-28; J. Muñoz; 430 м над узроўнем мора
[12]- IB19991021 (GP)
Іспанія; SPAIN; Segovia: Boca del Asno, on humus soil, with P.sylvestris and Q.pyrenaica; 1999-10-13; Soc. Micol. Madrid
[12]- AT2003134 (GP)
Швецыя; SWEDEN; Blekinge Co.; F.sylvatica and Quercus sp. forest; 2003-09-04; A. Ryberg
[12]- AT2001124 (GP)
Швецыя; SWEDEN; Stockholm Co.: Stockholm; 2001-07-24; H.-G. Toresson
[12]- AT2005022 (GP)
Швецыя; SWEDEN; Uppsala Co.: Nåsten, Fäbodarna, under Quercus sp.; 2005-07-30; A. Taylor
[12]- AT2004285 (GP)
Швецыя; SWEDEN; Västra Götaland Co.: Tanum, Greby, mixed forest; 2004-09-06; J. Nilsson
[12]- K-M001435677 (KW 60663F; GP)
Украіна; UKRAINE; Vinnytsia Region: Vinnytsia Forest Park, 50 m from the northern shore of Guralnya Lake, along a footpath, two mature basidiomes on ground near a fallen tree branch, in F.sylvatica and Q.robur forest; 2012-08-09; A. Biketova & A. Zamorotskiy
[12]- K-M000167799 (AH2005033; GP)
Вялікабрытанія; UNITED KINGDOM; England: Berkshire, Windsor Great Park, Bishops gate area, SU975723, under T.×europaea; 2005-08-23; A. Hills
[12]- K-M000168971 (AH2004055; GP)
Вялікабрытанія; UNITED KINGDOM; Hampshire, New Forest Wormstall Wood, SZ350980, amongst grass under Quercus sp.; 2004-07-28; P. Hills
[12]- MCVE31743 (GS10212; isoepitype K-M001435705)
Італія; Emilia-Romagna: Reggio Emilia, Viano, Pulpiano; cultivated field beside a track, close to Quercus cerris and Q. pubescens wood; 2011-06-19; G. Simonini; 507 м над узроўнем мора
[12]- Збор
Чэхія; Zlínský kraj; 2023-08-04
[12]- Збор
Чэхія; Středočeský kraj; 2020-06-23
[12]- MŁ
Польшча; Glinna, 1,7 km SE; Puszcza Bukowa; pow. gryfiński; woj. zachodniopomorskie; 2006-08-31; Marzena Łyczek
[21]- TŚ, H. 456
Польшча; Świebodzin, 2 km W; pow. świebodziński; woj. lubuskie; 2006-08-15; Tomasz Ślusarczyk
[21]- ZBŚRiL PAN, 3/BG/14.01.07
Польшча; Park Krajobrazowy Puszcza Zielonka; pow. poznański; woj. wielkopolskie; droga leśna do Głęboczka w okolicy Boduszewa; 2006-08-30; Błażej Gierczyk
[21]- SP, 060629-55, 060628-54, 060623-44, 060702-61
Польшча; Nowy Sącz, ogród przy kapelanii klasztoru s. Niepokalanek; woj. małopolskie; 2006-06-29; Sebastian Pintscher
[21]- ZBŚRiL PAN, 2/KK/25.09.07
Польшча; Kłomnice; pow. częstochowski; woj. śląskie; 2007-08-02; Krzysztof Kołodziejczyk
[21]- ZBŚRiL PAN, 3/AH/14.10.07
Польшча; Krosno, obrzeże cmentarza komunalnego; woj. podkarpackie; 2007-08-19; Anna Hreczka
[21]- ZBŚRiL PAN, 27/TP/26.07.08
Польшча; Między Muszkowicami a Piotrowicami Wielkimi; pow. ząbkowicki; woj. dolnośląskie; 2008-06-27; Tomasz Pachlewski
[21]- WA0000167901
Польшча; Glinna; Wzgórza Bukowe; gm. Stare Czarnowo; pow. gryfiński; woj. zachodniopomorskie; 2024-08-20; Grażyna Domian
[21]- Збор
Польшча; Puszcza Bukowa, pow. Gryfino, 2,3 km na NW od Glinnej, AB94; 2005-07-19; Grazyna Domian
[22]- Збор
Польшча; 2 km S,Radziechowice I,gm.Ładzice,pow.radomszczański, DE55; 2006-09-02; Jacek Nowicki
[22]- Збор
Польшча; 1 km S,Rozpęd,gm.Kobiele Wielkie,pow.radomszczański, DE66; 2007-07-29; Jacek Nowicki
[22]- ISRiL PAN 1/JN/23.01.2021 (kolekcja z 2017 roku)
Польшча; 1,3 km S od dz. Stobiecko Miejskie, gm.Radomsko, pow. radomszczański, woj. łódzkie, DE55; 2017-08-13; Jacek Nowicki
[22]- BGF0005727
Польшча; Słubice ,2km S, pow. Słubicki, woj. Lubuskie; 2020-07-27; Marek Adamski
[22]- BGF0004945
2019
[22]
Крыніцы
- Biketova et al. 2025, IMA Fungus16:e144731
- Karel Tejkal, Česká mykologická společnost: Xerocomellus rubellus
- ELI: aktualny status DU/2014/1408
- Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej grzybów
- Pełny przegląd źródeł prawnych rekordu 43, Polska, 25.10.2026
- ELI: aktualny status i powiązane nowelizacje DU/2011/672
- ELI: aktualny status DU/2026/258
- Obwieszczenie Ministra Zdrowia z dnia 13 lutego 2026 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie grzybów dopuszczonych do obrotu lub produkcji przetworów grzybowych, środków spożywczych zawierających grzyby oraz uprawnień klasyfikatora grzybów i grzyboznawcy
- Zweryfikowane krajowe wyniki ochrony i obrotu — rekord 43, Polska, 25.10.2026
- nr43.legal.pl.verification.result-codes.20261025
- GBIF Backbone Taxonomy — Hortiboletus rubellus, usageKey8060178, dokładne dopasowanie
- Biketova et al. 2025 H.rubellus examined material and epitype; ČMS exposed Nálezy metadata
- Biketova 2025 H.rubellus Known distribution — proven area only
- GRej, exact original public curated record; access 2026-10-25
- GRej, exact original public curated record; access 2026-10-25
- GRej, exact original public curated record; access 2026-10-25
- Kudławiec B. i in. 2025. Przegląd Przyrodniczy36(4): 3–65; s.56.
- Kujawa A., Gierczyk B. 2007. Przegląd Przyrodniczy18(3–4): 3–70; s.67–68.
- Kujawa A., Gierczyk B. 2010. Przegląd Przyrodniczy21(1): 8–53; s.51.
- Kujawa A., Gierczyk B. 2011. Przegląd Przyrodniczy22(1): 17–83; s.80.
- nr43.regions.source-review.20261025
- nr43.snow-regions.curated.20261025
- Marek Snowarski: Hortiboletus rubellus