Атрутны
Вызначце месцазнаходжанне, каб убачыць даныя для свайго рэгіёна.










Леўкаагарыкус Бадхэма (Leucoagaricus badhamii) — пласціністы шапкавы грыб з сямейства Agaricaceae, вядомы характэрным пачырваненнем, а затым пачарненнем мякаці пры пашкоджанні і дотыку. Від расце пераважна ў цёплых шыракалістых лясах.
Распазнаванне, асяроддзе пражывання і найважнейшыя адрозненні.
Грыбнік
Будова пладовага цела
- Тып будовы пладовага цела
- Тып будовы пладовага цела: Шапка, ножка.
- Кансістэнцыя ўсяго пладовага цела
- Кансістэнцыя ўсяго пладовага цела: крохкі.
Шапка
- Форма капялюшыка
- у маладых пладовых цел: Форма капялюшыка: шарападобны (амаль).
- Покрыва капялюшыка
- Покрыва капялюшыка: лускаватая.
- Колер капялюшыка
- Колер капялюшыка: белаватая.
- Размяшчэнне краю
- Размяшчэнне краю: прамы.
Размяшчэнне краю: падгорнуты ўнутр. - Профіль краю капялюшыка
- Профіль краю капялюшыка: востры.
- Пакрыццё краю
- Пакрыццё краю: валакністы.
- Рэшткі пакрывала па краі
- Рэшткі пакрывала па краі: з рэшткамі покрыва.
- Выступ краю капялюшыка за гіменафар
- Выступ краю капялюшыка за гіменафар: выступае за гіменафар.
- Колер рэакцыі капялюшыка
- Колер рэакцыі капялюшыка: чырвоны.
Колер рэакцыі капялюшыка: цёмна-карычневы.
Колер рэакцыі капялюшыка: аранжавы.
Колер рэакцыі капялюшыка: чырвона-карычневы.
Колер рэакцыі капялюшыка: карычневы. - Дыяметр капялюшыка
- Дыяметр капялюшыка складае да 120 mm.
- Цэнтр капялюшыка
- Цэнтр капялюшыка: з выразным гарбком (малы грудок).
Ніз шапкі
- Тып гіменафора
- Тып гіменафора: пласцінкі.
Пласцінкі каля ножкі
- Прымацаванне гіменафора да ножкі
- Прымацаванне гіменафора да ножкі: вольны ад ножкі (пласцінкі).
Прымацаванне гіменафора да ножкі: вольны ад ножкі (пласцінкі).
- Агульны профіль пласцінкі
- Агульны профіль пласцінкі: брухаты (пласцінкі).
- Макраскапічная будова вольнага краю пласцінак
- Макраскапічная будова вольнага краю пласцінак: суцэльныя, з гладкім абрысам.
- Суадносіны афарбоўкі краю і паверхні пласцінкі
- Суадносіны афарбоўкі краю і паверхні пласцінкі: таго ж колеру, што і паверхня пласцінкі.
- Прыродны колер паверхні пласцінкі
- Прыродны колер паверхні пласцінкі: белаватая.
Прыродны колер паверхні пласцінкі: крэмава-жоўты.
Прыродны колер паверхні пласцінкі: крэмава-белы. - Адлегласць паміж пласцінкамі
- Адлегласць паміж пласцінкамі: густа размешчаныя.
Адлегласць паміж пласцінкамі: не вельмі густыя. - Наяўнасць кароткіх пласцінак
- Наяўнасць кароткіх пласцінак: наяўны.
Наяўнасць кароткіх пласцінак: наяўны.
Ножка і аснова
- Становішча ножкі
- Становішча ножкі: цэнтральны.
- Форма ножкі
- Форма ножкі: цыліндрычны.
Форма ножкі: звужаецца дагары. - Аснова ножкі
- Аснова ножкі: клубнепадобны.
- Колер ножкі
- Колер ножкі: белаватая.
Колер ножкі: белы. - Покрыва паверхні ножкі
- Покрыва паверхні ножкі: валакністая.
пад кольцам: Покрыва паверхні ножкі: шматкаватая. - Даўжыня ножкі
- Даўжыня ножкі: да 120 mm.
- Дыяметр ножкі
- Дыяметр ножкі: да 10 mm.
Кольца
- Наяўнасць кольца
- Наяўнасць кольца: наяўны.
Наяўнасць кольца: наяўны.
Наяўнасць кольца: наяўны. - Будова матэрыялу кольца
- Будова матэрыялу кольца: перапончаты.
- Становішча кольца
- Становішча кольца: у верхняй частцы ножкі.
- Трываласць кольца
- у спелых пладовых цел: Трываласць кольца: знікаючы.
- Колер кольца
- Колер кольца: белы.
- Каржакаватасць ножкі
- Каржакаватасць ножкі: стройны.
Мякаць
- Колер мякаці
- Колер мякаці: белаватая.
- Смак мякаці
- Смак мякаці: горкі, слабы.
- Колер мякаці пасля пашкоджання
- Колер мякаці пасля пашкоджання: чырванаваты.
- Пах мякаці
- Пах мякаці: грыбны.
Пах мякаці: невыразны (мякаць).
Пах мякаці: невыразны (мякаць).
Пах мякаці: слабы. - Характар смаку мякаці
- Характар смаку мякаці: мяккі.
- Выразнасць смаку мякаці
- Выразнасць смаку мякаці: невыразны.
Дзе і калі расце
- Месцапражыванне
- Месцапражыванне: узбочча.
Месцапражыванне: парк, сад, рудэральнае або гарадское месцапражыванне або лісцевы лес.
Месцапражыванне: узбочча і хмызнякі. - Субстрат
- Субстрат: падсцілка.
Субстрат: глеба. - Характар росту пладовых цел
- Характар росту пладовых цел: групамі.
- Перыяд плоданашэння
- Пладовыя целы з’яўляюцца у кастрычніку.
- Арэал распаўсюджання
- Арэал распаўсюджання: пацверджана.
Ядомасць і кулінарыя
- Ядомасць
- Атрутны
Права
- Ахова
- Від не ўключаны ў польскі пералік ахоўных відаў грыбоў.
- Гандаль
- Від не ўключаны ў польскі пералік грыбоў, дапушчаных да абароту.
FAQ
Чаму гэты грыб называюць імем Бадхэма?
Від названы ў гонар брытанскага лекара і міколага XIX стагоддзя Чарльза Дэвіда Бадхэма.
Што адбываецца з мякаццю пры пашкоджанні?
Мякаць хутка набывае шафранава-чырвоны або крывавы колер, а пасля становіцца чорнай.
Ці можна ўжываць гэты від у ежу?
Не, грыб лічыцца неядомым альбо слаба ядавітым і выклікае страўнікавыя расстройствы.
Дзе часцей за ўсё сустракаецца леўкаагарыкус Бадхэма?
Ён расце ў цёплых шыракалістых лясах, парках і батанічных садах на ўрадлівай глебе.
У які час года з'яўляюцца яго пладовыя целы?
Сезон плоданашэння прыпадае пераважна на восень — з канца жніўня да лістапада.
Ці робіць адварванне гэты грыб бяспечным?
Не, тэрмічная апрацоўка не пазбаўляе таксічнасці, а мякаць чарнее і губляе прывабнасць.
Ці выкарыстоўваўся гэты грыб для вырабу чарнілаў?
Так, здольнасць чарнець пры акісленні выкарыстоўвалася рамеснікамі для стварэння пігментаў.
З якімі дрэвамі часцей асацыюецца гэты від?
Грыб аддае перавагу мясцінам пад дубамі, букамі, грабамі і іншымі лісцевымі пародамі.
Які пах мае леўкаагарыкус Бадхэма?
Ён вылучаецца непрыемным кіславатым альбо сырым пахам, які ўзмацняецца пры чарненні.
Ці з'яўляецца гэты від шырока распаўсюджаным?
Не, гэта рэдкі паўднёвы від, які ў многіх краінах падлягае назіранню і ахове.
Аматар
Назвы і гісторыя
- Obowiązująca nazwa krajowa
- pieczareczka czerwieniejąca
- Obowiązująca nazwa taksonomiczna
- Leucocoprinus badhamii (Berk. & Broome) Locq.
- Dawne nazwy krajowe
- czubnik czerwieniejący
Назіранні дома
Пад мікраскопам
- Патрэбныя матэрыялы
- светлавы мікраскоп, прадметнае і покрыўнае шкельцы, іголка, вада, споры з адбітка
- Выкананне
- Перанясі іголкай крыху адбітка на шкельца.
- Дадай кроплю вады, накрый шкельцам і разгледзь споры.
Што шукаць
- Форма споры
- Форма споры: яйкападобны. Форма споры: міндалепадобны (амаль). Форма споры: міндалепадобны. Форма споры: яйкападобны. Форма споры: міндалепадобны (амаль). Форма споры: яйкападобны. Форма споры: эліпсоідны. Форма споры: міндалепадобны.
- Паверхня споры
- Паверхня споры: гладкі.
- Памеры споры
- Даўжыня 6,5–9 µm, шырыня 3,5–6,5 µm.
Памеры параўноўвай пасля каліброўкі шкалы мікраскопа.
Экалогія і распаўсюджанне
- Змест гумусу
- Змест гумусу: багатая на перагной.
- Якасная забяспечанасць глебы азотам
- Якасная забяспечанасць глебы азотам: багатая на азот.
- Лісцевыя дрэвы ў наваколлі
- Лісцевыя дрэвы ў наваколлі: Acer negundo, Betula pendula і Fraxinus.
Лісцевыя дрэвы ў наваколлі: таполі, у тым ліку асіна і Salix. - Хвойныя дрэвы ў наваколлі
- Хвойныя дрэвы ў наваколлі: Picea abies.
- Тып жыўлення
- Тып жыўлення: сапратрофны.
Некулінарнае прымяненне
Леўкаагарыкус Бадхэма гістарычна знаходзіў вузкае прымяненне як крыніца натуральных пігментаў і фарбавальнікаў. Дзякуючы ўласцівасці мякаці хутка акісляцца на паветры з утварэннем інтэнсіўных цёмна-чырвоных, бурых і амаль чорных рэчываў, здробненыя пераспелыя пладовыя целы выкарыстоўваліся ў рамеснай вытворчасці для стварэння ўстойлівых чарнілаў і мастацкіх пігментаў, прыдатных для малявання на паперы і таніравання драўніны.
У дэкаратыўна-прыкладным мастацтве і рамесным фарбаванні гэты від выкарыстоўваўся для надання воўне і льняным ніткам глыбокіх карычневых, медных і цёмна-шакаладных адценняў пры ўжыванні адпаведных соляў металаў у якасці пратраў. Акрамя гэтага, у батанічных садах і аранжарэях мінулых стагоддзяў від часам спецыяльна вырошчвалі і дэманстравалі ў навучальных мэтах як жывую ілюстрацыю імгненнага змянення колеру біялагічных тканін пад уздзеяннем паветра.
Гісторыя і культура
Від названы ў гонар выбітнага брытанскага лекара, навукоўца і міколага Чарльза Дэвіда Бадхэма (Charles David Badham), які ў сярэдзіне XIX стагоддзя апублікаваў знакамітую працу, прысвечаную ядомым і ядавітым грыбам Брытаніі. Гісторыя адкрыцця і першаснага апісання віду брытанскімі міколагамі стала важнай вяхой у вывучэнні феномена хуткай пігментацыі і акісляльных рэакцый у грыбных тканках.
У брытанскай і заходнееўрапейскай прыродазнаўчай літаратуры XIX–XX стагоддзяў гэты грыб часта фігураваў як уражлівы прыклад «крывавага грыба» з-за імгненнага пачырванення шапкі і ножкі пры дакрананні. Гэтая ўласцівасць выклікала шматлікія забабоны сярод сельскіх жыхароў Англіі і Францыі: з-за з'яўлення крывава-чырвоных плям грыб часам лічылі праклятым або звязаным з ведзьмаўствам і месцамі мінулых бітваў. У віктарыянскую эпоху ён служыў частым наглядным аб'ектам на мікалагічных лекцыях і выставах прыродазнаўчых таварыстваў.
Ядомасць і бяспека
Леўкаагарыкус Бадхэма лічыцца неядомым або слаба ядавітым грыбам і не рэкамендуецца да спажывання ў ніводнай краіне свету. Мякаць гэтага віду ўтрымлівае таксіны, якія выклікаюць раздражненне слізістых абалонак і страўнікава-кішачныя расстройствы, у тым ліку млоснасць, боль у жываце, ваніты і дыярэю рознай ступені цяжкасці. У дадатак да таксікалагічнай небяспекі, грыб мае непрыемны водар і спецыфічны глейкі смак, які пагаршаецца пасля кантакту з паветрам.
Тэрмічная апрацоўка, адварванне, вымочванне ці кансерваванне не пазбаўляюць грыб патэнцыйнай небяспекі і не паляпшаюць яго смакавых якасцей. Пры пашкоджанні і награванні тканіны грыба рэзка змяняюць колер на крывава-чырвоны, а пасля на непрывабны брудна-чорны, што робіць любую кулінарную перапрацоўку непрымальнай. У гастранамічных традыцыях розных народаў від адназначна класіфікуецца як непрыдатны ў ежу, і яго збор дзеля харчовых мэтаў паўсюдна пазбягаецца.
Асяроддзе пражывання і распаўсюджанне
Леўкаагарыкус Бадхэма — адносна рэдкі від з пераважна еўрапейскім арэалам, які таксама адзначаецца ў асобных рэгіёнах Заходняй Азіі і Паўночнай Амерыкі. Грыб аддае перавагу цёплым, вільготным шыракалістым і мяшаным лясам, дзе расце на багатых гумусам, урадлівых глебах, вапнавых альбо сугліністых субстратах. Часцей за ўсё пладовыя целы фармуюцца пад дубам, букам, грабам, ясенем, а таксама ў старых парках, батанічных садах, багатых хмызняковых зарасніках і на кучах багатага ляснога перагною.
Сезон плоданашэння гэтага віду досыць позні: першыя пладовыя целы фармуюцца ў жніўні, а масавае з'яўленне прыпадае на верасень і кастрычнік. Пры спрыяльных мяккіх пагодных умовах плоданашэнне можа працягвацца да сярэдзіны лістапада. У паўднёвых рэгіёнах Еўропы з міжземнаморскім кліматам від сустракаецца да снежня, тады як ва ўмераных кантынентальных зонах яго сезон абрываецца з першымі замаразкамі. Грыб расце невялікімі групамі, шчыльнымі скапленнямі або паасобку на пладароднай зямлі сярод багатага ліставога ападу.
Крыніцы
- AMINT (2019). Leucoagaricus badhamii, zbiór MI20181209-01: opis, mikroskopia i podpisy fotografii.
- Belarra 19 (2021). Opis Leucoagaricus badhamii, zbiór BAR2016100101; PDF s. 63–65.
- GREJ375188: Warszawa,22.11.2023, Daria Wieliczko, oznaczenie Błażej Gierczyk, voucher BGF0011546.
- Lacheva (2014). New data for Leucoagaricus and Leucocoprinus in Bulgaria. Agricultural Science and Technology 6 (1): 76–79.
- MycoDB. Karta Leucoagaricus badhamii, aktualizacja 17.02.2022; źródło atlasowe.
Даследчык
Шапка
Ядомасць і кулінарыя
Ustalenia źródłowe: jadalność, spożycie i wykorzystanie
- Ядомасць
- Неядомы
AMINT (2019). Leucoagaricus badhamii, zbiór MI20181209-01: opis, mikroskopia i podpisy fotografii. · Апісанне віду, мікраскапічныя нататкі і фатаграфіі з подпісамі; збор MI20181209-01
Lacheva (2014). New data for Leucoagaricus and Leucocoprinus in Bulgaria. Agricultural Science and Technology 6 (1):76–79. · PDF сс.5–8 = друкаваныя сс.76–79; апісанне віду надрукавана на с.78
- Ядомасць
- Атрутны
Źródło oznaczenia.
MycoDB. Karta Leucoagaricus badhamii, aktualizacja 17.02.2022; źródło atlasowe. · Fiche4787, апісанне, мікраскапія і экалогія; зменена 2022-02-17
Ghobad-Nejhad i in. (2022). Frontiers in Microbiology 13:1015440. DOI10.3389/fmicb.2022.1015440; tabela 1 i metody. · Table1 дакладны радок віду і легенда сімвалаў; метады і абмеркаванне антыаксідантаў
Навуковыя назвы і таксанамія
- Цяперашняя навуковая назва
Leucocoprinus badhamii (Berk. & Broome) Locq.
- Ранейшыя навуковыя назвы
- Leucoagaricus badhamii (Berk. & Broome) Singer[20]
Ідэнтычнасць і назвы
Species Fungorum паказвае Leucocoprinus badhamii (Berk. & Broome) Locq. і звязвае з ім Agaricus badhamii, Lepiota badhamii, Leucoagaricus badhamii і Pulchrolepiota badhamii. Апошняя камбінацыя прыведзена ў працы Yang, Lin і Li ад сакавіка 2026. Пазнейшы агляд ад жніўня 2026 зноў уключае гэтую групу ў Leucocoprinus.
Рэкамендацыя KPNG3/2024, PDF с. 8, паказвае назву pieczareczka czerwieniejąca для Leucoagaricus badhamii. Побач прыведзена старэйшая назва czubnik czerwieniejący. Этымалогію эпітэта, звязаную з Чарльзам Дэвідам Бэдэмам, прыводзіць між іншым MycoDB.
Заканадаўства і гандаль у Польшчы
Стан правераны 20 кастрычніка 2026: ELI пазначае як дзейныя пастанову аб ахове грыбоў ад 9 кастрычніка 2014 (Dz.U.poz. 1408) і адзіны тэкст правіл аб дапушчэнні да абароту, абвешчаны ў 2026 (Dz.U.poz. 258). У захаваных поўных пераліках не знойдзена badhamii ці звязаных прачытаных назваў. Гэта выснова аб неўключэнні ў канкрэтны нацыянальны пералік, а не глабальны статус, ацэнка ядомасці ці права на збор на любой тэрыторыі. Правераны ўвесь дадатак 1 гандлёвых правіл (PDF с. 5–7) і дадаткі 1–4 прыродаахоўных правіл, разам з запісамі Agaricaceae. Дакладныя дакументы і скарачэнні занесены ў рэестр крыніц.
Лабараторная дыягностыка
Dane ustrukturyzowane
Базідыі
Каўлацыстыды
- Наяўнасць каўлацыстыд
- Наяўнасць каўлацыстыд: наяўны. [1]
Пражкі
Гіменіяльныя цыстыды
- Даўжыня гіменіяльнай цыстыды
- Даўжыня гіменіяльнай цыстыды: 30,5–60 µm. [12]
Даўжыня гіменіяльнай цыстыды: да 60 µm. [2] - Форма гіменіяльнай цыстыды
- Форма гіменіяльнай цыстыды: булавападобны. [2]
Форма гіменіяльнай цыстыды: брухаты. [2]
Форма гіменіяльнай цыстыды: шарападобны (амаль). [2]
Форма гіменіяльнай цыстыды: булавападобны. [1]
Форма гіменіяльнай цыстыды: Бутэлькападобная. [1]
Форма гіменіяльнай цыстыды: верацёнападобны. [1]
Форма гіменіяльнай цыстыды: булавападобны. [12] - Шырыня гіменіяльнай цыстыды
- Шырыня гіменіяльнай цыстыды: да 20 µm. [2]
Шырыня гіменіяльнай цыстыды: 10–18 µm. [12] - Наяўнасць плеўрацыстыд
- Наяўнасць плеўрацыстыд: адсутны. [12]
Астатнія лабараторныя прыкметы
- Фертыльнасць краю пласцінак
- Фертыльнасць краю пласцінак: стэрыльная. [12]
Скурка шапкі
- Размяшчэнне гіфаў скуркі капялюшыка
- Размяшчэнне гіфаў скуркі капялюшыка: пераплеценыя. [1]
- Даўжыня элементаў скуркі шапкі
- Даўжыня элементаў скуркі шапкі: да 350 µm. [2]
- Форма элементаў скуркі капялюшыка
- Форма элементаў скуркі капялюшыка: цыліндрычны. [2]
- Шырыня элементаў скуркі капялюшыка
- Шырыня элементаў скуркі капялюшыка: да 24 µm. [2]
- Перагародкі гіф скуркі
- Перагародкі гіф скуркі: з перагародкамі. [2]
- Будова скуркі капялюшыка
- Будова скуркі капялюшыка: трыхадэрм. [1]
- Форма верхавіны канцавой клеткі скуркі шапкі
- Форма верхавіны канцавой клеткі скуркі шапкі: закруглены. [1]
- Форма канцавой клеткі скуркі шапкі
- Форма канцавой клеткі скуркі шапкі: верацёнападобны. [1]
Форма канцавой клеткі скуркі шапкі: булавападобны. [12] - Шырыня канцавой клеткі скуркі шапкі
- Шырыня канцавой клеткі скуркі шапкі: 8–15 µm. [12]
Споры
- Сярэднія суадносіны даўжыні і шырыні споры
- Сярэднія суадносіны даўжыні і шырыні споры: 1,6 (сярэдняе значэнне). [19]
- Наяўнасць парасткавай поры
- Наяўнасць парасткавай поры: адсутны. [2]
Наяўнасць парасткавай поры: адсутны. [1]
Наяўнасць парасткавай поры: наяўны. [12] - Даўжыня споры
- Даўжыня споры: 7–8,5 µm. [15]
Даўжыня споры: 7,5–9 µm. [12]
Даўжыня споры: 6,6–8,6 µm. [1]
Даўжыня споры: 6,5–9 µm. [2] - Метахрамазія спор
- Метахрамазія спор: станоўчы. [2]
- Суадносіны даўжыні і шырыні споры
- Суадносіны даўжыні і шырыні споры: 1,4–1,8. [1]
Суадносіны даўжыні і шырыні споры: 1,4–2. [2] - Дэкстрыноідная рэакцыя спор
- Дэкстрыноідная рэакцыя спор: дэкстрыноідная. [2]
Дэкстрыноідная рэакцыя спор: дэкстрыноідная. [1] - Форма споры
- Форма споры: яйкападобны. [2]
Форма споры: міндалепадобны (амаль). [2]
Форма споры: міндалепадобны. [1]
Форма споры: яйкападобны. [1]
Форма споры: міндалепадобны (амаль). [1]
Форма споры: яйкападобны. [12]
Форма споры: эліпсоідны. [12]
Форма споры: міндалепадобны. [15] - Паверхня споры
- Паверхня споры: гладкі. [12]
Трама гіменафора
Матэрыял і метады даследаванняў
Апісанне прыкмет — крыніца і абсяг
Матэрыял: Obserwacja Darii Wieliczko z 22 listopada 2023, Warszawa, dolina Wisły. Oznaczenie: Błażej Gierczyk; numer zbioru BGF0011546, wpis GREJ375188. Odczytano opis stanowiska, cech owocników i zachowaną historię wpisu.
Аб'ём азнаямлення: Фрагменты крыніц.
Прачытаны фрагмент крыніцы; поўны тэкст і метады не былі верыфікаваны.
Апісанне прыкмет — крыніца і абсяг
Матэрыял: Вторыснае атласнае апісанне MycoDB віду Leucoagaricus badhamii, абноўленае 17 лютага 2022. Дакладныя зборы, якія паслужылі асновай для сінтэзу, не пазначаны. Прачытана картка, яе мікраскапічнае і экалагічнае апісанне; працытаваныя кнігі не чыталіся наўпрост.
Аб'ём азнаямлення: Фрагменты крыніц.
Прачытаны фрагмент крыніцы; поўны тэкст і метады не былі верыфікаваны.
Мікраскапічныя даныя — крыніца і абмежаванні
Матэрыял: Пладовыя целы збору MI20181209-01 з Умбрыі ў Італіі, снежань 2018. Апрацоўка AMINT уключае макраскапію, мікраскапію і падпісаныя фатаграфіі. Споры назіраліся ў рэактыве Мельцэра пры павелічэнні 1000×, а каўлацыстыды ў конга чырвоным пры 400×. Даныя адносяцца да гэтага збору.
Аб'ём азнаямлення: Фрагменты крыніц.
Прачытаны фрагмент крыніцы; поўны тэкст і метады не былі верыфікаваны.
Апісанне прыкмет — крыніца і абсяг
Матэрыял: Jeden owocnik zebrany i oznaczony przez Błażeja Gierczyka 12 września 2017 w Białowieskim Parku Narodowym, oddział 399G, Tryb Poprzeczny. Numer zbioru BGF0001834. Odczytano gatunkowy wpis na stronie 45 publikacji (strona 37 pliku PDF).
Аб'ём азнаямлення: Фрагменты крыніц.
Прачытаны фрагмент крыніцы; поўны тэкст і метады не былі верыфікаваны.
- Вынікі, пададзеныя ў крыніцах — Колькасць спор на базідыі
- Liczba zarodników na jednej podstawce wynosi 4. [2] [12]
- Вынікі, пададзеныя ў крыніцах — Даўжыня гіменіяльнай цыстыды
- na ostrzu blaszki: do 60 µm [2]
na ostrzu blaszki: 30,5–60 µm [12] - Вынікі, пададзеныя ў крыніцах — Шырыня гіменіяльнай цыстыды
- na ostrzu blaszki: 10–18 µm [12]
na ostrzu blaszki: do 20 µm [2] - Вынікі, пададзеныя ў крыніцах — Даўжыня споры
- Materiał badania: Owocniki zbioru MI20181209-01 z Umbrii we Włoszech, grudzień 2018. Opracowanie AMINT obejmuje makroskopię, mikroskopię i podpisane fotografie. Zarodniki obserwowano w odczynniku Melzera przy powiększeniu 1000×, a kaulocystydy w czerwieni Kongo przy 400×. Dane dotyczą tego zbioru. 6,6–8,6 µm [1]
6,5–9 µm [2]
7–8,5 µm [15]
7,5–9 µm [12] - Вынікі, пададзеныя ў крыніцах — Шырыня споры
- 4,5–5,5 µm [15]
3,5–5,5 µm [2]
Materiał badania: Owocniki zbioru MI20181209-01 z Umbrii we Włoszech, grudzień 2018. Opracowanie AMINT obejmuje makroskopię, mikroskopię i podpisane fotografie. Zarodniki obserwowano w odczynniku Melzera przy powiększeniu 1000×, a kaulocystydy w czerwieni Kongo przy 400×. Dane dotyczą tego zbioru. 3,6–5,3 µm [1]
4,5–6,5 µm [12]
Metody i zapisy źródłowe — Owocniki zbioru MI20181209-01 z Umbrii we Włoszech, grudzień 2018. Opracowanie AMINT obejmuje makroskopię, mikroskopię i podpisane fotografie. Zarodniki obserwowano w odczynniku Melzera przy powiększeniu 1000×, a kaulocystydy w czerwieni Kongo przy 400×. Dane dotyczą tego zbioru.
Metoda źródłowa. Technika: mikroskopia świetlna (LM). Medium: Melzer. Opis metody w źródle: Źródłowo podpisany preparat: {"preparation": "Melzer", "magnification": "1000×"}.[1]
Metody i zapisy źródłowe — Dwa zbiory z parku w okolicy Banya w Bułgarii: SOA60 00294 z 6 czerwca 2005 oraz SOA60 00295 z 13 września 2011. Wysuszone okazy zachowano w zielniku SOA. Odczytano artykuł Lachevy (2014), w tym opis gatunku na stronie 78. Praca nie deklaruje potwierdzenia DNA.
Metody i zapisy źródłowe — Zbiór BAR2016100101 z 1 października 2016, Zeanuri w Hiszpanii, wysokość 710 m, przy świerku pospolitym. Odczytano opis makroskopii i mikroskopii oraz informacje o materiale w Belarra19 (2021), strony 63–65 pliku PDF. Nie dopowiedziano metod niepodanych przy wyniku.
Metody i zapisy źródłowe — Wtórny opis atlasowy MycoDB gatunku Leucoagaricus badhamii, zaktualizowany 17 lutego 2022. Nie podano dokładnych zbiorów będących podstawą syntezy. Odczytano kartę, jej opis mikroskopowy i ekologiczny; cytowanych książek nie odczytano bezpośrednio.
Матэрыял і вынікі апісальных даследаванняў
Муньёс-Санчэс і Кадыньянас Агірэ апісалі збор BAR2016100101 з Сеануры ў Іспаніі, ад 1 кастрычніка 2016, каля Picea abies, каля дарогі, на раслінных і драўняных рэштках. У Belarra 19 (2021), PDF с. 63–65, прыведзены макраскапія і мікраскапія. Споры мелі 6,5–9,0 × 3,5–5,5 мкм, Q 1,4–2,0; апісаны адсутнасць парасткавай поры, дэкстрыноіднасць і метахрамазія. Базідыі былі чатырохспоравымі. Апісанне наяўнасці спражак у злучэннях базідый і адсутнасці спражак у злучэннях гіфаў скуркі мае розныя анатамічныя мэты. Нельга ператвараць гэтыя вынікі ў адну безумоўную інфармацыю пра ўсё пладовае цела. Памеры, прыведзеныя выключна як «да», захоўваюць невядомую ніжнюю мяжу; нуль не дадаваўся.
Апрацоўка AMINT датычыцца італьянскага збору MI20181209-01 з Умбрыі, ад снежня 2018. Пазначаны споры 6,6–8,6 × 3,6–5,3 мкм, Q 1,4–1,8 і Qm 1,6, без парасткавай поры і дэкстрыноідныя. Мікраскапічныя здымкі апісаны між іншым як прэпараты ў рэактыве Мельцэра пры 1000 × і каўлацыстыды ў конга чырвоным пры 400 × . Аўтары не назіралі плеўрацыстыд або спражак. «Не назіралася» з'яўляецца вынікам дадзенага даследавання, а не доказам адсутнасці ва ўсім відзе. Дакладны анатамічны абсяг агульнай заўвагі пра спражкі не быў удакладнены.
Лачава, Agricultural Science and Technology 6 (1):76–79 (2014), апісала два балгарскія зборы SOA 60 00294 і SOA 60 00295, ад 6 чэрвеня 2005 і 13 верасня 2011, з парку ў наваколлі Баня. Матэрыял захаваны ў гербарыі SOA; праца ўключае апісанне і фатаграфіі, без дэкларацыі пацвярджэння ДНК. У гэтай працы споры маюць 7,5–9 × 4,5–6,5 мкм і апікальную парасткавую пору. Гэта відавочнае разыходжанне ў параўнанні з іспанскімі і італьянскімі даследаваннямі. Адрозніваецца таксама апісанне краю шапкі: радыяльна-рубчасты ў балгарскай працы, нерубчасты ў іспанскай. Вынікі застаюцца асобнымі, з матэрыялам і крыніцамі. Не вырашана без доказаў, ці прычынай з'яўляецца варыятыўнасць, адрознае разуменне таксона, метад ці памылка вызначэння.
Сабраныя даследаванні пацвярджаюць, што самога пачырванення недастаткова для аддзялення віду ад усіх падобных белашампіньёнаў. У параўнальных апісаннях улічаны ў тым ліку L. americanus, L. meleagris, L. croceovelutinus і L. pilatianus. Прыкметы іншага віду не пераносіліся ў гэты запіс. Колеры пасля націску, разрэзу, старэння і дзеяння рэактыву захоўваюць асобныя ўмовы; яны не ўтвараюць адзінай агульнай паслядоўнасці.
Верыфікацыя распаўсюджання — абсяг і абмежаванні
Матэрыял: Jeden owocnik zebrany i oznaczony przez Błażeja Gierczyka 12 września 2017 w Białowieskim Parku Narodowym, oddział 399G, Tryb Poprzeczny. Numer zbioru BGF0001834. Odczytano gatunkowy wpis na stronie 45 publikacji (strona 37 pliku PDF).
Аб'ём азнаямлення: Фрагменты крыніц.
Прачытаны фрагмент крыніцы; поўны тэкст і метады не былі верыфікаваны.
Дата агляду: 20.10.2026.
Верыфікацыя распаўсюджання — абсяг і абмежаванні
Матэрыял: Obserwacja Darii Wieliczko z 22 listopada 2023, Warszawa, dolina Wisły. Oznaczenie: Błażej Gierczyk; numer zbioru BGF0011546, wpis GREJ375188. Odczytano opis stanowiska, cech owocników i zachowaną historię wpisu.
Аб'ём азнаямлення: Фрагменты крыніц.
Прачытаны фрагмент крыніцы; поўны тэкст і метады не былі верыфікаваны.
Дата агляду: 20.10.2026.
Верыфікацыя распаўсюджання — абсяг і абмежаванні
Матэрыял: Zachowano dokładny zakres stanowiska w Warszawie i historię weryfikacji źródłowej.
Абсяг чытання: Фрагменты крыніц.
Прачытаны фрагмент крыніцы; поўны тэкст і метады не правяраліся.
Дата прагляду: 21.10.2026.
Абмежаванні: Крынічнае вызначэнне і абсяг паняцця захаваны. Не дэкларавалася новае даследаванне ўзораў або чытанне ўсіх публікацый, цытаваных крыніцай.
Абсяг распрацоўкі
Патрабаваныя праверкі ўлічаны.
Прававая аснова і абсяг ацэнкі
Найважнейшыя рэчывы і іх дзеянне
Ядомасць: ацэнкі і падстава
AMINT і Лачава класіфікуюць від як неядомы; MycoDB і табліца агляду Габад-Неджад і суаўтараў (2022) падаюць як атрутны. Гэта ацэнкі з рознай падставай, а не чатыры незалежныя кантраляваныя таксікалагічныя эксперыменты. У працы Лаквена (1943), даступны тэкст с. 15, аўтар апісаў кішачныя расстройствы пасля двух ужыванняў сырых пладовых целаў. Гэта гістарычны эксперымент на адным чалавеку, без кантрольнай групы і аналітычнага вызначэння рэчыва, адказнага за сімптомы. Высновы аўтара з далейшых спроб не з'яўляюцца сучасным доказам бяспечнага прыгатавання. Яны не пераўтвараюцца ў кулінарную інструкцыю. Прачытаны фрагмент не дае падстаў для прыпісвання віду аматакссінаў ці смяротнага дзеяння іншых Lepiota.
Лаквен спаслаўся на больш раннюю ацэнку Пушэ (1924,с. 132), уласнае марфалагічнае апісанне (1942,с. 46) і працу Жасерана пра атручэнне іншым таксонам. Першыя дзве падставы не чыталіся наўпрост; праца пра групу helveola не з'яўляецца таксікалагічным вынікам для badhamii. Шлях спасылак і месца яго абрыву застаюцца запісанымі асобна.
Прымяненне і прагалы ў ведах
Правераны запыты наконт традыцыйнага, лекавага (травалячэбнага), тэхнічнага, прыпраўнага прымянення, патэнтаў і біялагічнай актыўнасці пад назвамі Leucoagaricus/Leucocoprinus badhamii. У прачытаным аглядзе Габад-Неджад і суаўтараў, Frontiers in Microbiology 13:1015440 (2022), табліца 1 прыводзіць для гэтага віду ND — нявызначаны антыаксідантны патэнцыял. Радок утрымлівае таксама ранейшы нумар паслядоўнасці GQ329056. Вынікі аналізаў суседняга L. leucothites і 24 іншых даследаваных відаў не прыпісваліся badhamii. Нумар паслядоўнасці ў аглядзе не азначае, што яе зыходны запіс і экзэмпляр былі тут незалежна верыфікаваны.
У правераным аб'ёме не знойдзена пацверджанага прымянення, якое можна было б дадаць як устаноўлены факт. Гэта не з'яўляецца сцвярджэннем аб адсутнасці такіх даных ва ўсёй літаратуры.
Аналітычныя вынікі
- Колькасць плодавых цел у палявым даследаванні
- Колькасць плодавых цел у палявым даследаванні: 1 (прыведзенае значэнне). [19]
Экалагічныя даследаванні
Польшча і плоданашэнне
Герчык і суаўтары, Przegląd Przyrodniczy XXIX (2):9–57 (2018), PDF с. 37/друк с. 45, дакументуюць BGF0001834: адно пладовае цела ад 12 верасня 2017 з Белавежскага нацыянальнага парку, квартал 399G, Tryb Poprzeczny, у прыдарожных нітрафільных зарасніках вільготнага груду. Экзэмпляр сабраў і вызначыў Блажэй Герчык. Ацэнка «вельмі рэдкі» з'яўляецца ацэнкай аўтараў; публікацыя не прадстаўляе поўнага сучаснага спісу папуляцыі. Больш старыя паведамленні з Познані, Нямодліна і Тухольскіх бароў сустракаюцца ў ланцужку цытаванняў, без непасрэднага азнаямлення з усімі першаснымі працамі.
Верыфікаваны запіс GREJ375188 дакументуе BGF0011546, сабраны 22 лістапада 2023 Дар'яй Вялічка над Віслай у Варшаве і вызначаны Блажэем Герчыкам. Пазначаны рэшткі покрыва між дрэвамі, таполя, вярба і кусты, некалькі пладовых целаў побач, а таксама моцнае чырвонае, пазней аранжавае афарбоўванне пасля пашкоджання. Гэта апісанне адзінкавага збору. Дзве польскія даты не вызначаюць бесперапыннага сезона з верасня па лістапад. Замежны тэрмін чэрвень–кастрычнік і агульны «лета–восень» не падстаўляліся ў польскі дыяпазон месяцаў. Расліны паблізу не з'яўляюцца аўтаматычна мікарызнымі партнёрамі.
Польшча: перыяд плоданашэння і даты збораў
Wojewoda (2003, с.408) прыводзіць у польскім чэк-лісце для Leucocoprinus badhamii месяц кастрычнік (Oct.). Гэтая літаратурная інфармацыя запісана ў польскім полі перыяду плоданашэння як 10–10. Запісу папярэднічае знак пытання; асновай не з'яўляецца незалежнае шматгадовае феналагічнае даследаванне. Больш даўнія цытаванні Zaleski і суаўтараў (1948) і Schröter (1889) захаваны як спасылкі; гэтыя дзве больш раннія працы тут непасрэдна не чыталіся.
Дакументавана пацверджаныя польскія зборы ўключаюць таксама 12 верасня 2017 г. (BGF0001834, Белавежскі нацыянальны парк, Błażej Gierczyk) і 22 лістапада 2023 г. (BGF0011546, Варшава, Daria Wieliczko, вызначыў Błażej Gierczyk; запіс GRej верыфікаваны). Гэта канкрэтныя даты назіранняў, а не вызначэнне меж штогадовага сезона.
Запіс GRej 375022 паведамляе пра збор ад 28 кастрычніка 2023 г. у Шчэціне-Вельгаве, leg./det. Marcin Lożek. Ён мае статус прынятага, гэта значыць фармальна правільнага, а не вызначэння, верыфікаванага куратарам. Даныя з гэтага запісу не выкарыстоўваліся для пашырэння сезона. Пазначаныя ў ім фатаграфіі з форуму адзначаны як тыя, што не датычацца запісу, і не выкарыстоўваліся ў галерэі.
Асяроддзе пражывання і распаўсюджанне
Potwierdzony zasięg występowania
Wszystkie obszary potwierdzone w zapisanych danych źródłowych.
| Kraj | Regiony i stanowiska | Утварэнне пладовых цел | Крыніцы |
|---|---|---|---|
| Польшча | Варшава | X |
|
Крыніцы
- AMINT (2019). Leucoagaricus badhamii, zbiór MI20181209-01: opis, mikroskopia i podpisy fotografii.
- Belarra 19 (2021). Opis Leucoagaricus badhamii, zbiór BAR2016100101; PDF s. 63–65.
- Gierczyk i in. (2018). Przegląd Przyrodniczy XXIX (2): 9–57; Leucoagaricus badhamii, PDF s. 37 / druk s. 45.
- GREJ375188: Warszawa,22.11.2023, Daria Wieliczko, oznaczenie Błażej Gierczyk, voucher BGF0011546. (także [26])
- GRej375022, Marcin Lożek, Szczecin Wielgowo, collection 28 October 2023.
- Ghobad-Nejhad i in. (2022). Frontiers in Microbiology 13:1015440. DOI 10.3389/fmicb.2022.1015440; tabela 1 i metody.
- Lacheva (2014). New data for Leucoagaricus and Leucocoprinus in Bulgaria. Agricultural Science and Technology 6 (1): 76–79.
- Locquin (1943). DOI 10.3406/linly.1943.9711; odczytany tekst s. 15, bez s. 16.
- MycoDB. Karta Leucoagaricus badhamii, aktualizacja 17.02.2022; źródło atlasowe.
- ELI: status obowiązywania rozporządzenia o ochronie gatunkowej grzybów, Dz.U. 2014 poz. 1408;20.10.2026.
- Dz.U. 2014 poz. 1408. Rozporządzenie w sprawie ochrony gatunkowej grzybów: pełne załączniki 1–4.
- PTMyk, Komisja ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów. Rekomendacja 3/2024, PDF s. 8.
- nr273.source-results
- Species Fungorum. Rekord 115843: nazwa preferowana i synonimy; stan odczytany 20.10.2026.
- Mycosphere 17:e 013 (2026). Odczytane fragmenty przeglądu taksonomicznego dotyczące Leucocoprinus i badhamii.
- ELI: status obowiązywania przepisów dotyczących obrotu grzybami, Dz.U. 2026 poz. 258;20.10.2026.
- Dz.U. 2026 poz. 258. Tekst jednolity przepisów dotyczących grzybów dopuszczonych do obrotu: pełny załącznik 1.
- Wojewoda W. 2003. Checklist of Polish larger Basidiomycetes. Biodiversity of Poland 7: 1–812, p.408.
- Yang i in. (2026). Stray studies on mushrooms from China. Phytotaxa 746 (1): 1–119. DOI 10.11646/phytotaxa.746.1.1; abstrakt i metadane.