Przejdź do treści
JakiToGrzyb

Lakówka pospolita

Laccaria laccata

Jadalny
JadalnyOcena autora źródła.
Wymaga obróbki
Wymaga obróbki

Ustaw lokalizację, żeby zobaczyć dane dla swojego regionu.

Lakówka pospolita (Laccaria laccata) to pospolity, drobny grzyb kapeluszowy o niezwykle zmiennej barwie zależnej od stopnia wilgotności podłoża. Wytwarza niewielkie, różoworudawe lub mięsnobrązowe owocniki o szeroko rozstawionych, grubych blaszkach i włóknistym trzonie. Występuje powszechnie w lasach strefy umiarkowanej, tworząc mikoryzę z wieloma gatunkami drzew. Jest grzybem jadalnym, cenionym głównie w celach domowych i jako organizm modelowy w leśnictwie.

Rozpoznawanie, siedlisko i najważniejsze różnice.

Grzybiarz

Budowa owocnika

Typ budowy
Owocnik ma kapelusz i trzon.
Barwa grzybni u podstawy owocnika
Grzybnia u podstawy trzonu jest biała.

Kapelusz

Kształt
Kapelusz może mieć kształt półkulisty lub płaskowypukły.
Ukształtowanie powierzchni
Powierzchnia kapelusza jest gładka.
Pokrycie
Powierzchnia kapelusza ma drobne łuseczki.
Kolor
Kapelusz może być cielisty, pomarańczowy, pomarańczowobrązowy, rdzawy lub winny.
Ułożenie brzegu
Brzeg kapelusza jest zagięty do wewnątrz.
Obrys brzegu
Obrys brzegu może być równy lub falisty.
Średnica
Kapelusz może mieć średnicę od 10 do 80 milimetrów.
Środek
Środek kapelusza jest zagłębiony.
Higrofaniczność kapelusza
Kapelusz jest higrofaniczny.

Spód kapelusza

Typ
Hymenofor ma budowę blaszkową.

Blaszki przy trzonie

Połączenie z trzonem
Blaszki są przyrośnięte do trzonu.
Profil przy trzonie
Blaszki są wycięte przy trzonie.
Zbieganie hymenoforu po trzonie
Blaszki mogą zbiegać po trzonie lub zbiegać ząbkiem.
Ostrze
Ostrze blaszki jest całe, gładkie w obrysie.
Relacja barwy ostrza i powierzchni blaszki
Ostrze blaszki ma tę samą barwę co powierzchnia blaszki.
Naturalna barwa powierzchni blaszki
Powierzchnia blaszki może być cielistoróżowa lub ciemnobrązoworóżowa.
Rozstaw
Blaszki mogą być blisko rozstawione lub rzadkie.
Grubość blaszek
Blaszki mogą być cienkie lub grube.

Trzon i podstawa

Kształt
Trzon może mieć kształt walcowaty lub niemal maczugowaty.
Podstawa
Podstawa trzonu jest nieco bulwiasta.
Kolor
Trzon może być rdzawy, cielisty, winny, pomarańczowy lub pomarańczowobrązowy.
Ukształtowanie powierzchni
Powierzchnia trzonu jest prążkowana.
Pokrycie powierzchni
Powierzchnia trzonu jest włóknista.
Wnętrze
Trzon może być pełny lub pusty.
Długość
Trzon może mieć długość od 25 do 100 milimetrów.
Grubość
Trzon może mieć grubość od 5 do 14 milimetrów.

Miąższ

Zapach
Zapach miąższu może być grzybowy i ziołowy; może być zbliżony do zapachu rzodkwi.
Smak
Smak miąższu jest łagodny.

Gdzie i kiedy rośnie

Siedlisko
Grzyb może występować w lasach liściastych lub w lasach mieszanych.
Podłoże
Bezpośrednim podłożem wzrostu może być gleba lub próchnica.
Sposób wyrastania
Owocniki mogą wyrastać pojedynczo lub w grupach.
Częstość
Gatunek jest bardzo pospolity.
Owocnikowanie
Owocniki mogą pojawiać się od czerwca do listopada.
Obszar występowania
Potwierdzono występowanie w Polsce.

Jadalność i kuchnia

Jadalność
Jadalny
Wymagana obróbka
Wymaga obróbki

Prawo

Ochrona
W Polsce nie figuruje w wykazie gatunków grzybów objętych ochroną.
Handel
W Polsce nie figuruje w wykazie grzybów dopuszczonych do obrotu.

FAQ

Czy lakówka pospolita jest grzybem trującym?

Nie, lakówka pospolita jest grzybem jadalnym i nieszkodliwym dla zdrowia po odpowiednim ugotowaniu, jednak surowa może wywołać dolegliwości żołądkowe.

Dlaczego w języku angielskim lakówka pospolita nazywana jest „the deceiver”?

Przydomek „zwodziciel” wynika z higrofaniczności grzyba – jego kapelusz radykalnie zmienia kolor z ciemnordzawego na bladobeżowy w zależności od wilgotności.

Które części owocnika lakówki pospolitej nadają się do jedzenia?

Do celów kulinarnych wykorzystuje się wyłącznie kapelusze. Trzony są twarde, łykowate i silnie włókniste, przez co uznaje się je za niejadalne.

W jakich lasach najczęściej występuje lakówka pospolita?

Rośnie w lasach iglastych, liściastych i mieszanych. Tworzy mikoryzę m.in. z sosną, świerkiem, bukiem oraz dębem, preferując wilgotne i piaszczyste podłoża.

Kiedy przypada szczyt sezonu na lakówkę pospolitą w Polsce?

Owocniki pojawiają się zazwyczaj od czerwca do listopada, a najobfitszy wysyp przypada na miesiące wczesnojesienne – wrzesień i październik.

Czy lakówka pospolita wymaga obróbki termicznej przed spożyciem?

Tak, wymaga gotowania lub duszenia. Poddanie jej obróbce cieplnej neutralizuje substancje mogące podrażniać przewód pokarmowy.

Jakie pozakulinarne zastosowanie ma lakówka pospolita w leśnictwie?

Wykorzystuje się ją w szkółkach leśnych do sztucznej inokulacji mikoryzowej sadzonek drzew przeznaczonych do zalesiania i rekultywacji terenów zdegradowanych.

Dlaczego lakówka pospolita bywa wykorzystywana w monitoringu środowiska?

Owocniki mają zdolność akumulacji pierwiastków śladowych i izotopów promieniotwórczych, dzięki czemu służą jako wskaźnik skażeń przemysłowych w lasach.

Jaki smak ma lakówka pospolita?

Charakteryzuje się bardzo łagodnym, subtelnym i neutralnym smakiem oraz niewyraźnym, delikatnym aromatem grzybowym.

W jakim kraju lakówka pospolita jest tradycyjnie ceniona jako grzyb jadalny?

Gatunek ten cieszy się tradycyjnym uznaniem w Meksyku, gdzie owocniki są regularnie zbierane przez lokalną ludność i sprzedawane na targach.